Η διοίκηση ολικής ποιότητας στην εκπαίδευση και η συμβολή της στην ανάπτυξη των εκπαιδευτικών: εμπειρική έρευνα στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση

Στην παρούσα εργασία επιχειρήθηκε η επιστημονική τεκμηρίωση της σημασίας της ποιότητας στην εκπαίδευση τόσο σε τοπικό όσο και σε διεθνές επίπεδο και του εξέχοντος ρόλου της επαγγελματικής ανάπτυξης των εκπαιδευτικών στα πλαίσια της σχολικής κοινότητας αναφορικά με την αποτελεσματική διαχείρισή της...

Πλήρης περιγραφή

Αποθηκεύτηκε σε:
Λεπτομέρειες βιβλιογραφικής εγγραφής
Κύριος συγγραφέας: Σαχπατζίδου, Μαρία
Άλλοι συγγραφείς: Κέφης, Βασίλειος
Γλώσσα:el_GR
Δημοσίευση: 2023
Θέματα:
Διαθέσιμο Online:http://hdl.handle.net/11610/24661
Ετικέτες: Προσθήκη ετικέτας
Δεν υπάρχουν, Καταχωρήστε ετικέτα πρώτοι!
Περιγραφή
Περίληψη:Στην παρούσα εργασία επιχειρήθηκε η επιστημονική τεκμηρίωση της σημασίας της ποιότητας στην εκπαίδευση τόσο σε τοπικό όσο και σε διεθνές επίπεδο και του εξέχοντος ρόλου της επαγγελματικής ανάπτυξης των εκπαιδευτικών στα πλαίσια της σχολικής κοινότητας αναφορικά με την αποτελεσματική διαχείρισή της. Βασικός στόχος της εργασίας ήταν η εμπειρική και θεωρητική διερεύνηση των στάσεων και των αντιλήψεων των εκπαιδευτικών της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης ως προς την επαγγελματική τους ανάπτυξη στο πλαίσιο εφαρμογής των βασικών αρχών της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας. Μέσα από τα πέντε ερευνητικά ερωτήματα που τέθηκαν, διερευνάται το είδος και η αποτελεσματικότητα των πρακτικών επαγγελματικής ανάπτυξης του συγκεκριμένου κλάδου, οι παράγοντες που δρουν ανασταλτικά και οι προϋποθέσεις της αποτελεσματικής εφαρμογής τεχνικών και αρχών. Επιπρόσθετα, γίνεται συζήτηση για τις βασικές αρχές της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας και της εφαρμογής τους στη Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση καθώς και για τους παράγοντες με ανασταλτικό ρόλο. Τέλος, βάση των απαντήσεων γίνεται μια προσπάθεια της σύνδεσης προσεγγίσεων της ΔΟΠ με την εφαρμογή πρακτικών και αρχών της επαγγελματικής ανάπτυξης των εκπαιδευτικών. Για τις ανάγκες της ερευνητικής διαδικασίας, δημιουργήθηκε ένα ψηφιακό ερωτηματολόγιο με κλειστού τύπου ερωτήσεις το οποίο ήταν βασισμένο σε προγενέστερα ερωτηματολόγια που αξιοποιήθηκαν σε άλλες έρευνες με αντίστοιχη θεματολογία. Έχει γίνει έλεγχος αξιοπιστίας του μέσω μιας μικρής πιλοτικής έρευνας και ακολούθησαν διάφορες τροποποιήσεις και βελτιώσεις. Τα ερωτηματολόγια συμπληρωθήκαν ανώνυμα και απαντήθηκαν από 82 εκπαιδευτικούς με θέση σε Γενικά και Ειδικά σχολεία , όλων των ειδικοτήτων του Νομού Λασιθίου. Από τα αποτελέσματα της έρευνας, μπορεί να διαπιστωθεί ότι ο ρόλος της επαγγελματικής ανάπτυξης των εκπαιδευτικών είναι καθοριστικής σημασίας για την ποιότητα της εκπαίδευσης. Για την αποδοτική διαχείριση της τάξης, συνάγεται το συμπέρασμα ότι με το να αναπτύσσεται επαγγελματικά ο εκπαιδευτικός, συνεπώς με το να αξιοποιεί και τις δυνατότητές του για να διαχειριστεί με πιο αποτελεσματικό τρόπο τις διάφορες δυσκολίες που θα συναντήσει στη διάρκεια της διδακτικής δραστηριότητας αλλά και της εργασιακής του εμπειρίας καθοριστικό ρόλο παίζει η συνεχής επαγγελματική του ανάπτυξη. Συν τοις άλλοις, η επαγγελματική ανάπτυξη δίνει τα περιθώρια στους εκπαιδευτικούς να προωθήσουν, μέσα από τη διδασκαλία τους, τόσο τη γνωστική, όσο τη συναισθηματική αλλά και την κοινωνική μάθηση των μαθητών τους . Έτσι, οι εκπαιδευτικοί οι οποίοι δείχνουν έμπρακτα το ενδιαφέρον τους να αναπτυχθούν επαγγελματικά, αξιοποιούν τις σύγχρονες διδακτικές μεθόδους αλλά και τις κατάλληλες παιδαγωγικές πρακτικές ώστε να προσαρμοστούν στις ανάγκες, τις ιδιαιτερότητες και να κατανοήσουν τα κίνητρα των μαθητών τους. Η ποιότητα της διδασκαλίας του κάθε εκπαιδευτικού συμβάλλει τα μέγιστα στην ποιότητα του εκπαιδευτικού έργου και έτσι το ζήτημα της προώθησης ενός συγκεκριμένου στρατηγικού σχεδιασμού για την αδιάλειπτη στήριξη των διδασκόντων, προσφέρουν στον εκπαιδευτικό τη δυνατότητα ενδυνάμωσης σε ζητήματα της Παιδαγωγικής επιστήμης. Τα αποτελέσματα , οδηγούν στο συμπέρασμα ότι στη σύγχρονη εκπαιδευτική πραγματικότητα οι σχολικοί φορείς, δείχνουν το ενδιαφέρον τους για την ποιοτική αναβάθμιση των όρων της σχολικής μονάδας μέσα από την προσπάθεια για την εύρυθμη λειτουργία του σχολείου. Πρέπει να δοθεί έμφαση στην επαγγελματική εξέλιξη των εκπαιδευτικών καθώς στην καθημερινή σχολική ζωή και δράση προκύπτουν νέες ανάγκες αλλά και νέες απαιτήσεις τόσο από την πλευρά των μαθητών όσο και των μελών της σχολικής μονάδας. Στο κέντρο της σχολικής ζωής βρίσκεται ο μαθητής και οι ανάγκες του. Συνεπώς, το σχολικό σύστημα χρειάζεται να είναι σε διαρκή ετοιμότητα για να ανταπεξέλθει στις απαιτήσεις που προκύπτουν κάθε φορά, τόσο σε μαθησιακό επίπεδο (όπως είναι οι ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, και οι μαθησιακές δυσκολίες) όσο και σε κοινωνικό επίπεδο (όπως ο σχολικός εκφοβισμός, η αντιμετώπιση του ρατσισμού και της ξενοφοβίας). Εξάλλου, το σχολείο είναι μια μικρή κοινωνία και το εκπαιδευτικό προσωπικό της οφείλει να δημιουργήσει ένα πλαίσιο εμπιστοσύνης, συνεργασίας και φιλικής διάθεσης ώστε μέσα από το συλλογικό πνεύμα, να αμβλύνονται οι όποιες δυσκολίες παρουσιάζονται. Εκτός από τη συνεργασία των υποκειμένων εκπαίδευσης, η αξιολόγηση τους είναι κάτι το οποίο συμβάλλει σε ικανοποιητικό βαθμό στη διαρκή ποιοτική βελτίωση των όρων της διδακτικής πράξης και της εκπαίδευσης γενικότερα. Είναι επιτακτική ανάγκη και αποτελεί ζητούμενο η παροχή ποιοτικής εκπαίδευσης εδώ και πολλά χρόνια. Το ζήτημα είναι να βρεθούν οι προϋποθέσεις ώστε αυτό το ζητούμενο να αναχθεί σε δεδομένο και να συγκροτηθεί ενιαίο και σαφές πλαίσιο εκσυγχρονισμού της εκπαίδευσης. Η ποιοτική εκπαίδευση είναι ωφέλιμη και για το κοινωνικό σύνολο και ειδικά σήμερα με την αλλαγή των συνθηκών διαβίωσης αλλά και των κοινωνικών και οικονομικών εξελίξεων που σημειώνονται με γρήγορο ρυθμό. Μια σπουδαία παράμετρος η οποία έχει μεγάλη επίδραση στη διαμόρφωση (όχι των ποιοτικών εκείνων αλλά εκείνων των ποιοτικών) εκείνων των ποιοτικών χαρακτηριστικών γνωρισμάτων που θα βελτιώσουν τη διδακτική πραγματικότητα είναι η κατάλληλη διοίκηση των σχολικών μονάδων. Έτσι, η διοίκηση της ολικής ποιότητας αποτελεί ένα πλαίσιο καθώς επίσης και μια διαφορετική φιλοσοφία διοικητικού χαρακτήρα που αποβλέπει στη διαρκή βελτίωση, την ενεργό συμβολή του συνόλου του ανθρώπινου δυναμικού καθώς επίσης και την ικανοποίηση του αποδέκτη των υπηρεσιών που προσφέρονται. Για την εφαρμογή του μοντέλου διοίκησης της ολικής ποιότητας σε έναν σχολικό οργανισμό, πρέπει σίγουρα να υπάρχει αυτοαξιολόγηση της ίδιας της μονάδας η οποία αποβλέπει κυρίως στη σύνθεση μιας ολοκληρωμένης εικόνας τόσο με τα πλεονεκτήματα που συναντώνται όσο και με τις αδυναμίες και τις ελλείψεις. Ουσιαστικά, ο στόχος της εργασίας αλλά και της έρευνας η οποία διεξήχθη είναι να διερευνηθεί η δυνατότητα υιοθέτησης της συγκεκριμένης φιλοσοφίας της διοίκησης του σχολείου μέσα από το μοντέλο της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας και το κατά πόσο αυτή θα συμβάλει στη ανάπτυξη των εκπαιδευτικών. Πραγματοποιήθηκε ποσοτική έρευνα και το ερευνητικό εργαλείο ήταν το ερωτηματολόγιο στο οποίο απάντησαν εκπαιδευτικοί της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης. Τα συμπεράσματα τα διεξήχθησαν από τις αυτούσιες απαντήσεις που οι ίδιοι έδωσαν βάση της εμπειρίας τους για τις ανάγκες αλλά και τις απαιτήσεις της σύγχρονης σχολικής ζωής και πραγματικότητας. Επίσης αξίζει να σημειωθεί ότι τα αποτελέσματα της έρευνας προβάλλουν τόσο την ωριμότητα των εκπαιδευτικών του δείγματος για υιοθέτηση των βασικών αρχών της διοίκησης ολικής ποιότητας στην εκπαίδευση όσο και των συγκεκριμένων κριτηρίων του μεθοδολογικού εργαλείου που την υποστηρίζει. Με βάση τα ευρήματα της έρευνας επισημαίνεται η ανάγκη ανάπτυξης κάποιων πολύ βασικών προϋποθέσεων προκειμένου να βελτιωθεί η εφαρμογή ενός αποτελεσματικού μοντέλου διαχείρισης των αλλαγών και προβλημάτων που συναντώνται καθημερινά στα σχολεία προκειμένου να εξασφαλιστεί η εύρυθμη λειτουργία τους και η βελτιωτική τους διοίκηση.