Ο εκπαιδευτικός ως ερευνητής και το μοντέλο της έρευνας δράση
Ο πολύπλευρος και πολυσύνθετος ρόλος του εκπαιδευτικού, ως κύριου φορέα έρευνας και δράσης στην εκπαιδευτική διαδικασία αποτελεί το κατεξοχήν αντικείμενο του διαλόγου που αναπτύσσεται τις τελευταίες ιδιαίτερα δεκαετίες. Η έρευνα που διεξάγει ο εκπαιδευτικός του δίνει τη δυνατότητα να θέσει σε αμφισβ...
Αποθηκεύτηκε σε:
| Κύριος συγγραφέας: | |
|---|---|
| Άλλοι συγγραφείς: | |
| Γλώσσα: | Greek |
| Δημοσίευση: |
2015
|
| Θέματα: | |
| Διαθέσιμο Online: | https://vsmart.lib.aegean.gr/webopac/FullBB.csp?WebAction=ShowFullBB&EncodedRequest=*C2aR*BA7D*C2*3A*13r*2E*BB*BE*A3*19*B3&Profile=Default&OpacLanguage=gre&NumberToRetrieve=50&StartValue=2&WebPageNr=1&SearchTerm1=2008%20.1.8374&SearchT1=&Index1=Keywordsbib&SearchMethod=Find_1&ItemNr=2 http://hdl.handle.net/11610/14432 |
| Ετικέτες: |
Προσθήκη ετικέτας
Δεν υπάρχουν, Καταχωρήστε ετικέτα πρώτοι!
|
| Περίληψη: | Ο πολύπλευρος και πολυσύνθετος ρόλος του εκπαιδευτικού, ως κύριου φορέα έρευνας και δράσης στην εκπαιδευτική διαδικασία αποτελεί το κατεξοχήν αντικείμενο του διαλόγου που αναπτύσσεται τις τελευταίες ιδιαίτερα δεκαετίες. Η έρευνα που διεξάγει ο εκπαιδευτικός του δίνει τη δυνατότητα να θέσει σε αμφισβήτηση αφενός τις υφιστάμενες εκπαιδευτικές δομές και αφετέρου τις προσωπικές του λειτουργίες, επιλογές και δεξιότητες. Η διερεύνηση των διαδικασιών στις οποίες εμπλέκεται ο εκπαιδευτικός, αναπτύσσει την κριτική του ικανότητα και τον εφοδιάζει με τα κατάλληλα προσόντα προκειμένου να διερευνά συστηματικά το Αναλυτικό Πρόγραμμα, τους εκπαιδευτικούς θεσμούς, τις ιδέες και τη διδασκαλία του, όπως και την ευρύτερη παιδαγωγική θεωρία. Η αναγκαιότητα της αναβάθμισης του εκπαιδευτικού σε ερευνητή των διαδικασιών, στις οποίες εμπλέκεται φαντάζει ως η καλύτερη μεταρρύθμιση μιας παθητικής εκπαιδευτικής δομής. Εύλογα όμως τίθεται το θέμα ως προς την επιλογή του κατάλληλου ερευνητικού μέσου, που αφενός θα του δίνει την ικανότητα να ανιχνεύει, να κατανοεί και να ερμηνεύει τις συντελούμενες εξελίξεις και αφετέρου θα τον νομιμοποιεί προκειμένου να παρεμβαίνει μετασχηματιστικά στην μονολιθικότητα της σχολικής καθημερινότητας. Η παρούσα μελέτη προτείνει την έρευνα δράση και το ρόλο του εκπαιδευτικού ως ερευνητή στις δραστηριότητες που αναλαμβάνονται από ανθρώπους της αληθινής πράξης, στοχεύουν στην αντιμετώπιση αληθινών προβλημάτων και εφαρμόζονται στις αληθινές συνθήκες του σχολείου. Η έρευνα που πραγματοποιήθηκε εντάσσεται στον ευρύτερο χώρο της εκπαίδευσης, ο οποίος άλλωστε θεμελιώνεται πάνω στον εκπαιδευτικό, καθώς αυτός αποτελεί την κεντρική δομή όλης της παιδαγωγικής διαδικασίας. Αντικείμενο αυτής της μελέτης είναι η διερεύνηση των αντιλήψεων των εκπαιδευτικών της Πρωτοβάθμιας (δασκάλων και νηπιαγωγών) διάφορων νομών της Ελλάδας για το ρόλο της έρευνας στην πρακτική τους και η συγκριτική μελέτη αυτών με βάση την ειδικότητα και τη συμμετοχή τους ή μη σε εκπαιδευτική έρευνα. Η ανίχνευση και καταγραφή των απόψεων και των αντιλήψεων των εκπαιδευτικών για το ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η έρευνα και πιο συγκεκριμένα η προσέγγιση της έρευνας δράση, ως προς τη βελτίωση κάθε τομέα του επαγγέλματός τους, αλλά και ως προς την επαγγελματική χειραφέτηση και εξειδίκευσή τους, καθίσταται σημαντική καθώς η πρόταση της εμπλοκής των εκπαιδευτικών στην έρευνα συνδέεται με τη φιλοδοξία να αναλάβουν την ευθύνη της επαγγελματικής τους ανάπτυξης και να γίνουν παραγωγοί γνώσεων που συντελούν στην αλλαγή του έργου τους. Στο πρώτο μέρος της εργασίας παρατίθενται τα θεωρητικά στοιχεία και το θεωρητικό πλαίσιο της μελέτης, ενώ στο δεύτερο τα εμπειρικά δεδομένα της έρευνας. Πιο συγκεκριμένα, στο πρώτο κεφάλαιο εκτίθενται οι εννοιολογικές διασαφηνίσεις των όρων «έρευνα δράση» και «εκπαιδευτικός ως ερευνητής». Το δεύτερο κεφάλαιο περιγράφει τη φύση της εκπαιδευτικής έρευνας, τις αρχές και το θεωρητικό υπόβαθρο του ποσοτικού και ποιοτικού ερευνητικού παραδείγματος. Το τρίτο κεφάλαιο παρουσιάζει την εκπαιδευτική έρευνα δράση, ενώ στο τέταρτο κεφάλαιο αναφέρονται οι προσεγγίσεις για το ρόλο του εκπαιδευτικού ως ερευνητή. Το πέμπτο κεφάλαιο αφορά τη μεθοδολογία της έρευνας, στο έκτο παρατίθεται με αναλυτικό τρόπο η περιγραφή των αποτελεσμάτων της έρευνας, ενώ το έβδομο κεφάλαιο περιλαμβάνει τη συγκριτική μελέτη των αποτελεσμάτων της έρευνας με βάση την ειδικότητα των εκπαιδευτικών, δασκάλων και νηπιαγωγών. Τέλος το όγδοο κεφάλαιο ολοκληρώνεται με τη συγκριτική μελέτη των αποτελεσμάτων με βάση τη συμμετοχή ή μη των εκπαιδευτικών σε έρευνα. Η μελέτη ολοκληρώνεται με την παράθεση των γενικών συμπερασμάτων, των προτάσεων και της βιβλιογραφίας. Από τη θεωρητική μελέτη του θέματος και την επεξεργασία των ερευνητικών δεδομένων, προέκυψε ότι το μεγαλύτερο ποσοστό των εκπαιδευτικών ακόμη και εάν δεν έχουν αποκτήσει γνώση ή εξειδίκευση πάνω στην ποιοτική έρευνα και πιο συγκεκριμένα στην έρευνα δράση, ενδιαφέρονται να τοποθετήσουν την πρακτική τους σε ένα ευρύτερο ερευνητικό πλαίσιο όπου να αξιολογούν το έργο τους, να συνεργάζονται με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, να παράγουν γνώση και να αναπτύσσονται επαγγελματικά. Πιο συγκεκριμένα, η συντριπτική πλειοψηφία των ερωτηθέντων επιθυμούν να συμμετέχουν σε διαδικασίες σχεδιασμού και αξιολόγησης των Αναλυτικών Προγραμμάτων, προτείνουν την εμπλοκή τους στη διαμόρφωση επιμορφωτικών προγραμμάτων προκειμένου να επιτευχθεί συμμετρία ανάμεσα στις θεωρητικές προτάσεις και την εκπαιδευτική εμπειρία, ασκούν κριτική απέναντι στην παραδοσιακή έρευνα δηλώνοντας ότι δεν επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την πρακτική τους, επιζητούν συνεργασία, συμπαράσταση και καθοδήγηση από την ακαδημαϊκή ερευνητική κοινότητα, αναδεικνύουν την τεράστια σημασία της εμπειρικής γνώσης τους προκειμένου για την αντιμετώπιση των σχολικών τους προβλημάτων, επιβεβαιώνουν την επαγγελματική ανάπτυξη που τους προσφέρει η συμμετοχή στην έρευνα, συμφωνούν με τη διερεύνηση της σχολικής τους πρακτικής καθώς αυτή ενισχύει όλους τους τομείς της παιδαγωγικής καθημερινότητας, επισημαίνουν όλες τις διαστάσεις του ερευνητικού τους ρόλου, ενώ τέλος προτιμούν τη χρήση ερευνητικών προσεγγίσεων με μικτές μεθόδους, έτσι ώστε να προκύπτουν οι καλύτερες δυνατές βελτιώσεις στο εκπαιδευτικό έργο. Παρόλα αυτά η ισχύουσα κατάσταση στον ελληνικό χώρο δεν αφήνει πολλά περιθώρια |
|---|