Η αποδόμηση της κυτταρίνης σε μεσογειακά υποβαθμισμένα οικοσυστήματα - Αραμπατζής, Άγγελος (2015)
To σύνολο σχεδόν των επιστημόνων διατυπώνει την άποψη ότι τις τελευταίες δεκαετίες η υποβάθμιση του φυσικού περιβάλλοντος έχει επιταχυνθεί και έχει λάβει τεράστιες διαστάσεις τόσο στις αναπτυγμένες όσο και στις αναπτυσσόμενες χώρες. Η αλόγιστη χρήση των φυσικών πόρων-που θεωρούνταν απεριόριστα αγαθά-οδήγησε σε πολλές περιπτώσεις σε καταστροφές του περιβάλλοντος, που συχνά φαίνεται να είναι μη αντιστρεπτές. Όσον αφορά ένα οικοσύστημα, όταν υφίσταται έντονες και συνεχείς ανθρωπογενείς επιδράσεις, παρατηρείται διαταραχή της ισορροπίας του. Οι αλλαγές του τρόπου χρήσης των ημι-φυσικών και αγροτικών οικοσυστημάτων καθώς και οι αλλαγές στο κλίμα (φαινόμενο του θερμοκηπίου, πιθανή μείωση βροχοπτώσεων) συνετέλεσαν αποφασιστικά στη δημιουργία αυτού του προβλήματος. Τα μεσογειακού τύπου οικοσυστήματα, (Μ.Τ.Ο.) εξαιτίας των ευνοϊκών κλιματικών συνθηκών, αποτέλεσαν και αποτελούν κέντρα έντονης ανθρώπινης δραστηριότητας εμφανίζοντας σήμερα οξυμένα προβλήματα διαχείρισης (Διαμαντόπουλος 1983). Τα μεσογειακού τύπου οικοσυστήματα που απαρτίζονται από δυο ομάδες οικοσυστημάτων, τα φρυγανικά και των αείφυλλων σκληρόφυλλων (μακί), θεωρούνται μέχρι σήμερα από όλους σχεδόν τους συγγραφείς (Γρίσπος 1973, Economidou 1976, Horvat et al 1974, Raus 1979 α και β και άλλους) ως προϊόντα υποβάθμισης ενός μεσογειακού δάσους, χωρίς να αναρωτηθεί κανείς, πως είναι δυνατό να έχει συμβεί υποβάθμιση, σε τόσο απομακρυσμένα και με διαφορετικούς οικονομικούς και κοινωνικούς τύπους διαχείρισης, σημεία της υδρογείου. Μάλιστα για την υποβάθμιση αυτή υπεύθυνος θεωρείται ο άνθρωπος παρ' όλο που εκτός της μεσογείου στις υπόλοιπες περιοχές έχει δράσει σχετικά πρόσφατα. Βέβαια υπάρχει και η άλλη άποψη η οποία λέει ότι τα φρυγανικά οικοσυστήματα είναι φυσικά οικοσυστήματα προσαρμοσμένα στις συνθήκες του περιβάλλοντος όπου βρίσκονται. Θεωρείται ότι η ουσιαστική επέμβαση του ανθρώπου στο περιβάλλον άρχισε με τη σκόπιμη χρήση της φωτιάς (Ramade 1987). Η επέμβαση αυτή εντάθηκε με τη μετατροπή του από συλλέκτη και κυνηγό σε κτηνοτρόφο και γεωργό. Με την πάροδο των αιώνων πλήθος από ανακαλύψεις και τεχνολογικά επιτεύγματα οδήγησαν στην ανάπτυξη της γεωργίας και συντέλεσαν στη δημιουργία του πλαισίου μέσα στο οποίο πραγματοποιήθηκε η ονομαζόμενη Βιομηχανική Επανάσταση. Ακολούθησε η μεγάλη έξοδος των αγροτικών πληθυσμών προς τις πόλεις κατά το 19ο και 20ο αιώνα και η βαθύτατη μεταβολή των καταναλωτικών προτύπων της σύγχρονης εποχής. Καθώς ο πληθυσμός αύξανε και η βιολογία προόδευε, τεράστιες εκτάσεις θαμνώδους ή δασώδους βλάστησης εκχερσώθηκαν για να αποδοθούν στη γεωργία με σκοπό την αύξηση της συνολικής παραγωγής πρωτογενών αγαθών. Η συνεχιζόμενη όμως ανάπτυξη της τεχνολογίας στον γεωργικό τομέα είχε ως αποτέλεσμα την έντονη διαφοροποίηση των δυνατοτήτων παραγωγής στις καλλιεργούμενες περιοχές και μια συνακόλουθη σταδιακή εγκατάλειψη οριακών ως προς τις αποδόσεις τους εκτάσεων. Στις περιοχές που έπαψαν να καλλιεργούνται, εφόσον η χρόνια γεωργική χρήση και τα επακόλουθα της εγκατάλειψης δεν έχουν επιφέρει μη αντιστρεπτή υποβάθμιση υπάρχει η δυνατότητα αναγέννησης τους, αρκεί να μην παρεμποδιστούν οι φυσικές τους δυνατότητες για ανάκαμψη. Στις πιο πολλές όμως περιπτώσεις στα μεσογειακά και ημίξηρα κλίματα παρατηρούμε ότι η καλλιεργούμενη γεωργική γη παραδίδεται μετά την εγκατάλειψη της σε ανεξέλεγκτη κτηνοτροφική χρήση, με αποτέλεσμα την πλήρη υποβάθμιση του οικοσυστήματος .