Τα βαρέα μέταλλα και η βιοσυσσώρευση τους στα παράλια της Τουρκίας - Λιναρδή, Ευπραξία (2015)
Σκοπός της εργασίας είναι να παρουσιαστεί μια γενική εικόνα της κατάστασης που επικρατεί στα παράλια της Τουρκίας, όσο αφορά τα βαρέα μέταλλα (Hg, Cd, Pb, Cr, Cu, Ni, Zn, Fe και Mn) και την βιοσυσσώρευση τους σε διάφορους θαλάσσιους οργανισμούς αλλά και τα ποσοστά τους που έχουν βρεθεί στην στήλη του νερού και στα επιφανειακά ιζήματα. Η εργασία βασίζεται σε 9 έρευνες που έχουν γίνει από την δεκαετία του 80 έως και σήμερα, έρευνες που αφορούν μετρήσεις συγκεντρώσεων των βαρέων μετάλλων στην στήλη του νερού, στα επιφανειακά ιζήματα, σε 7 διαφορετικά είδη θαλασσίων φυτών, σε ένα είδος αρθρόποδου και τέλος σε 22 είδη ψαριών. Το Αιγαίο πέλαγος βρίσκεται ανάμεσα στην Τουρκία και στην Ελλάδα και αποτελεί ένα από τα κύρια κομμάτια της Ανατολικής Μεσογείου. Περιλαμβάνει χωρικά ύδατα και των δύο χωρών και διεθνή ύδατα. Μπορεί να περιγραφτεί ως μια ζώνη σύγκρουσης, όπου παγωμένα νερά από την Μαύρη θάλασσα, έρχονται από το στενό των Δαρδανελίων (Canakkale) και συναντούν τα θερμότερα νερά της Μεσογείου. Το Αιγαίο πέλαγος συνδέεται επίσης με την θάλασσα του Μαρμαρά και με το Ιόνιο πέλαγος. Τα επίπεδα της ρύπανσης στο στενό των Δαρδανελίων επηρεάζονται και από την Μαύρη θάλασσα και από την Μεσόγειο, λόγω της άνω και της κάτω κυκλοφορίας. Ο κόλπος του Izmir χαρακτηρίζεται από έντονη βιομηχανική δραστηριότητα. Επίσης, στο εξωτερικό του μέρος εκβάλει και ο ποταμός Gediz, ο οποίος αποτελεί μια μεγάλης σημασίας πηγή ανθρωπογενών εισροών στην περιοχή. Οι μεγάλες συγκεντρώσεις των βαρέων μετάλλων που υπάρχουν στο δέλτα του ποταμού απορροφώνται σταδιακά από το εσωτερικό μέρος του κόλπου. Τα αποτελέσματα για την στήλη του νερού έδειξαν πως οι μέγιστες τιμές (για τα έτη 2006, 2008 και 2009) για την μέση συγκέντρωση του κάθε μετάλλου βρέθηκαν σε διαφορετικές περιοχές. Παρατηρήθηκε μεγάλη μείωση στις τιμές των συγκεντρώσεων του υδραργύρου. Τα αποτελέσματα για τα επιφανειακά ιζήματα έδειξαν πως οι μέγιστες τιμές (για τα έτη 1997-2009) των συγκεντρώσεων των βαρέων μετάλλων βρίσκονται στον κόλπο του Izmir. Συγκεκριμένα οι μέγιστες συγκεντρώσεις του Cd, του Pb, του Cd, του Cu και του Zn βρέθηκαν στο εσωτερικό μέρος του κόλπου του Izmir, ενώ στο Ni και στο Mn δεν βρέθηκαν μεγάλες αποκλείσεις στις μετρήσεις του εξωτερικού, του κεντρικού και του εσωτερικού κόλπου. Εξαίρεση αποτελεί ο σίδηρος, καθώς στα επίπεδα των συγκεντρώσεων που βρέθηκαν γενικά στην ακτογραμμή της Τουρκίας δεν υπάρχει μεγάλη αυξομείωση. Τα αποτελέσματα για τους θαλάσσιους οργανισμούς έδειξαν πως οι συγκεντρώσεις των βαρέων μετάλλων αυξάνονται ανάλογα με την αύξηση του μήκους των οργανισμών. Επίσης, η σύγκριση των συγκεντρώσεων που βρέθηκαν στα άλγη και των συγκεντρώσεων που βρέθηκαν στα αρθρόποδα δείχνει ότι τα άλγη έχουν πολύ αυξημένες συγκεντρώσεις Hg, Cd, Pb και Cr σε σχέση με τα αρθρόποδα. Ενώ οι συγκεντρώσεις Cu, Zn και Fe βρέθηκαν μεγαλύτερες στα αρθρόποδα. Επιπλέον, η σύγκριση των εποχιακών συγκεντρώσεων του Hg, του Cd και του Pb έδειξε πως οι μεγαλύτερες συγκεντρώσεις παρουσιάζονται κατά την διάρκεια του χειμώνα. Επίσης, από έρευνα που έγινε σε 12 διαφορετικά είδη ψαριών φάνηκε πως οι συγκεντρώσεων των βαρέων μετάλλων που μετρήθηκαν στο συκώτι των ψαριών είναι σταθερά μεγαλύτερες από αυτές που μετρήθηκαν στο μυϊκό σύστημά τους. Τέλος, οι μέγιστες επιτρεπτές συγκεντρώσεις του Hg στους θαλάσσιους οργανισμούς, στις περισσότερες Μεσογειακές χώρες, είναι μεταξύ των 500-700 μg/kg. Καμία τιμή συγκέντρωσης του Hg, που εξετάστηκε, δεν ξεπερνάει το όριο.