Επίδραση της λειτουργίας μονάδας ιχθυοκαλλιέργειας σε πληθυσμούς ετερότροφων βακτηρίων στη στήλη του νερού και στο ίζημα - Δεμιρόπουλος, Κωνσταντίνος (2015)
Μια μονάδα κατά τη διάρκεια της λειτουργίας της απελευθερώνει στο περιβάλλον μέρος της τροφής που δεν καταναλώνεται από τα ψάρια, περιττώματα των οργανισμών, αμμωνία και ουρία. Ανάμεσα στους διαφορετικούς τύπους περιβαλλοντικών επιπτώσεων οι οποίες οφείλονται στις υδατοκαλλιέργειες, οι επιπτώσεις στο βένθος είναι αυτές οι οποίες εμφανίζονται με μεγαλύτερη συχνότητα (Gowen & Bradbury 1987, Iwana, 1991). Η ιζηματοποίηση οργανικών υλικών προκαλεί ένα ανοξικό ιζηματικό στρώμα στον βυθό της θάλασσας κάτω από τους κλωβούς (Hall et al.,1990, Holmer,1991)Έχει υπολογισθεί ότι οι μονάδες ιχθυοκαλλιέργειας σε πλωτούς κλωβούς έχουν συγκριτικά λιγότερες επιπτώσεις στο υδάτινο περιβάλλον (La Rosa et al.,2002), από ότι στο ίζημα. Η επιρροή της υδατοκαλλιέργειας στο βενθικό περιβάλλον οφείλεται στην απόθεση οργανικών υλικών (υπολείμματα φαγητού, περιττώματα και πεθαμένα ψάρια) (Wu, 1995, Wu et al., 1994). Η συσσώρευση των οργανικών υλικών στα ιζήματα του βυθού μπορούν να προκαλέσουν σταδιακή μετατροπή του υποστρώματος σε ανοξικό περιβάλλον (Frid & Mercer, 1989, Weston, 1990, Holmer, 1991, Handerson et al., 1997). Η διαταραχή η οποία προκαλείται από το αυξημένο οργανικό υλικό μπορεί να επιφέρει μακροχρόνιες αλλαγές στην δομή των βενθικών κοινοτήτων, αυξάνοντας αναλογικά την σημαντικότητα των μικρότερων συστατικών (π.χ. βακτήρια) στο τροφικό δίκτυο ( La Rosa et al., 2001b). Υλικα και μεθοδοι. O κόλπος της Γέρας είναι ένας εσωτερικός κόλπος ο οποίος επικοινωνεί με το Αιγαίο μέσω ενός στενού καναλιού.Στην περιοχή έχει τοποθετηθεί μέρος των ιχθυοκλωβών της ιχθυοκαλλιεργητικής μονάδας ‘ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΛΕΣΒΟΥ’.Οι ιχθυοκλωβοί φιλοξενούν 150 τόνους ψαριών. Οι εκτρεφόμενοι οργανισμοί της μονάδας είναι Τσιπούρες (Sparus auratus) και Λαβράκια (Dicentrarchus labrax). Τα δείγματα συλλέχθηκαν από τα σημεία δειγματοληψίας στις ιχθυοκαλλιέργειες (σημεία PC1, PC2, PC3), το σημείο αναφοράς ήταν στον διπλανό κολπίσκο (σημείο ΚΟΛΠΟΣ). Τα δείγματα συλλέχθηκαν από δύτη με την χρήση αυτόνομης καταδυτικής συσκευής. Συλλέχθηκαν δείγματα από την θάλασσα και από το ίζημα.Χρησιμοποιήθηκε η τεχνική ενσωμάτωσης των μικροβίων σε θρεπτικό υπόστρωμα. Το θρεπτικό υπόστρωμα ήταν το Marine Agar (Difco 2216).Συνολικά ο αριθμός τον δειγμάτων ήταν εξήντα (60), σαράντα (40) εκ των οποίον ήταν δείγματα θαλασσινού νερού και τα υπόλοιπα είκοσι (20) ήταν δείγματα ιζήματος. Αποτελεσματα. Οι επιπτώσεις της λειτουργίας της μονάδας στη συγκέντρωση ετερότροφων βακτηρίων στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή στην στήλη του νερού, δεν ήταν σημαντικές, εκτός του χώρου που έχουν εγκατασταθεί οι ιχθυοκλωβοί. Οι κυριότερες επιπτώσεις φαίνεται να περιορίζονται στην ζώνη μέχρι 50 m από τους κλωβούς καλλιέργειας.Οι επιπτώσεις στο ίζημα δεν περιορίζονται μόνο στην περιοχή εγκατάστασης των κλωβών αλλά και σε μια ζώνη 500m (σημείο ΚΟΛΠΟΣ) γύρω από αυτούς.Από την παρούσα μελέτη βρέθηκε ότι οι επιπτώσεις στην υδάτινη στήλη είναι συγκριτικά κατά πολύ λιγότερες από ότι στο ίζημα. Συζητηση. Στην άμεση γειτονία των κλωβών παρατηρήθηκε αυξημένη συγκέντρωση μικροοργανισμών. Αυτό πιθανόν οφείλεται στο μικρό βάθος της περιοχής και στα διάφορα υλικά (υπολείμματα τροφής, απόβλητα του μεταβολισμού των οργανισμών, κλπ) τα οποία καταλήγουν στα υπερκείμενα ιζήματα. Το ίζημα έχει χαρακτηριστικό μαύρο χρώμα, υποδηλώνοντας ότι στην περιοχή αυτή κυριαρχούν φαινόμενα ανοξίας. Οι αριθμοί των μικροοργανισμών στο ίζημα γενικά ήταν παρόμοιοι με ελάχιστες εξάρσεις αλλά αυξημένοι κατά 1 έως 3 τάξεις μεγέθους συγκριτικά με τους αριθμούς των μικροοργανισμών σε επιφάνεια και βυθό. Κάποιες μικρές διακυμάνσεις στον αριθμό των μικροοργανισμών στο ίζημα είναι πιθανόν να οφείλονται στην χρησιμοποίηση του διαφεύγοντος υλικού από τα άγρια ψάρια που συναθροίζονται κάτω από τους κλωβούς καλλιέργειας (Angel et al., 1995) με αποτέλεσμα την μείωση του υλικού που τελικά φτάνει στην επιφάνεια του βυθού.