Η εφαρμογή προγραμμάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και αειφόρου ανάπτυξης σε ειδικά σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα

Τα τελευταία έτη παρατηρείται ιδιαίτερο ενδιαφέρον από την επιστημονική κοινότητα ως προς τη διερεύνηση της δυναμικής σχέσης μεταξύ των πεδίων της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και της ειδικής αγωγής. Χωρίς να αγνοούνται τα βήματα που έχουν γίνει προς μία εμπειρική προσέγγιση αναφορικά με την εφαρμογή...

Πλήρης περιγραφή

Αποθηκεύτηκε σε:
Λεπτομέρειες βιβλιογραφικής εγγραφής
Κύριος συγγραφέας: Καρκαλάκου, Πολυτίμη
Άλλοι συγγραφείς: Μουστάκας, Λουκάς
Γλώσσα:el_GR
Δημοσίευση: 2023
Θέματα:
Διαθέσιμο Online:http://hdl.handle.net/11610/25300
Ετικέτες: Προσθήκη ετικέτας
Δεν υπάρχουν, Καταχωρήστε ετικέτα πρώτοι!
_version_ 1828460820738080768
author Καρκαλάκου, Πολυτίμη
author2 Μουστάκας, Λουκάς
author_facet Μουστάκας, Λουκάς
Καρκαλάκου, Πολυτίμη
author_sort Καρκαλάκου, Πολυτίμη
collection DSpace
description Τα τελευταία έτη παρατηρείται ιδιαίτερο ενδιαφέρον από την επιστημονική κοινότητα ως προς τη διερεύνηση της δυναμικής σχέσης μεταξύ των πεδίων της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και της ειδικής αγωγής. Χωρίς να αγνοούνται τα βήματα που έχουν γίνει προς μία εμπειρική προσέγγιση αναφορικά με την εφαρμογή της ΠΕ στις ΣΜΕΑΕ της Ελλάδας, διαπιστώνεται ότι οι περισσότερες από τις υπάρχουσες ερευνητικές αναφορές επικεντρώνονται στις απόψεις των εκπαιδευτικών, ενώ η διερεύνηση του βαθμού εφαρμογής προγραμμάτων ΠΕ/ΕΑΑ στις ΣΜΕΑΕ της χώρας παραμένει σκοτεινή, με τους μελετητές να επισημαίνουν την αναγκαιότητα για περαιτέρω έρευνα. Λαμβάνοντας υπόψη τα εν λόγω ερευνητικά δεδομένα, η παρούσα μελέτη επιχειρεί να διαφωτίσει και να διασαφηνίσει τα δεδομένα εφαρμογής προγραμμάτων ΠΕ/ΕΑΑ στις ΣΜΕΑΕ της Α/θμιας Εκπ/σης της χώρας, διερευνώντας ταυτόχρονα τα οφέλη τους σε μαθητές με ε.ε.α/α καθώς και τους ανασταλτικούς παράγοντες που δυσχεραίνουν ή παρεμποδίζουν την εφαρμογή τους. Για την υποστήριξη των ερευνητικών ερωτημάτων κρίθηκε κατάλληλη η ποσοτική μεθοδολογική προσέγγιση. Το δείγμα αποτέλεσαν 107 ΣΜΕΑΕ της Ελλάδας. Για τη συλλογή των δεδομένων σχεδιάστηκε ερωτηματολόγιο 27 ερωτήσεων. Συνολικά χρησιμοποιήθηκαν 8 δηλώσεις που αφορούσαν στα δημογραφικά στοιχεία, 13 ερωτήσεις κλειστού τύπου κλίμακας likert 5 βαθμών, 1 ερώτηση ανοιχτού τύπου και 6 κατηγορικές ερωτήσεις. Για την ανάλυση των αποτελεσμάτων έγινε χρήση του στατιστικού προγράμματος ΙΒΜ SPSS Statistics25. Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ότι οι ΣΜΕΑΕ που εφαρμόζουν προγράμματα ΠΕ/ΕΑΑ είναι λιγότερες από όσες δεν εφαρμόζουν. Επίσης, σημειώθηκαν σημαντικά αποτελέσματα αναφορικά με τη συμβολή της ΠΕ σε όλους τους τομείς ανάπτυξης των μαθητών με ε.ε.α/α. Η επιμόρφωση σε θέματα ΠΕ/ΕΑΑ και η πολυετής διδακτική υπηρεσία έπαιξαν σημαντικό ρόλο ως προς την επαγωγική ανάλυση των αποτελεσμάτων της έρευνας. Καταληκτικά, η ΠΕ/ΕΑΑ δύναται να προσφέρει πολλά οφέλη στο πεδίο της ΕΑΕ.
id oai:hellanicus.lib.aegean.gr:11610-25300
institution Hellanicus
language el_GR
publishDate 2023
record_format dspace
spelling oai:hellanicus.lib.aegean.gr:11610-253002023-05-31T09:43:39Z Η εφαρμογή προγραμμάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και αειφόρου ανάπτυξης σε ειδικά σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα The implementation of environmental education and sustainable development programs in special schools of primary education in Greece Καρκαλάκου, Πολυτίμη Μουστάκας, Λουκάς περιβαλλοντική εκπαίδευση εκπαίδευση για την αειφόρο ανάπτυξη ειδική αγωγή προγράμματα ειδικά σχολεία οφέλη εμπόδια μαθητές με ε.ε.α/α environmental education education for sustainable development special treatment programs special schools benefits obstacles students with disabilities Education, Primary Greece Special education--Case studies Environmental education--Curricula Environmental education--Activity programs Sustainable development--Environmental aspects Τα τελευταία έτη παρατηρείται ιδιαίτερο ενδιαφέρον από την επιστημονική κοινότητα ως προς τη διερεύνηση της δυναμικής σχέσης μεταξύ των πεδίων της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και της ειδικής αγωγής. Χωρίς να αγνοούνται τα βήματα που έχουν γίνει προς μία εμπειρική προσέγγιση αναφορικά με την εφαρμογή της ΠΕ στις ΣΜΕΑΕ της Ελλάδας, διαπιστώνεται ότι οι περισσότερες από τις υπάρχουσες ερευνητικές αναφορές επικεντρώνονται στις απόψεις των εκπαιδευτικών, ενώ η διερεύνηση του βαθμού εφαρμογής προγραμμάτων ΠΕ/ΕΑΑ στις ΣΜΕΑΕ της χώρας παραμένει σκοτεινή, με τους μελετητές να επισημαίνουν την αναγκαιότητα για περαιτέρω έρευνα. Λαμβάνοντας υπόψη τα εν λόγω ερευνητικά δεδομένα, η παρούσα μελέτη επιχειρεί να διαφωτίσει και να διασαφηνίσει τα δεδομένα εφαρμογής προγραμμάτων ΠΕ/ΕΑΑ στις ΣΜΕΑΕ της Α/θμιας Εκπ/σης της χώρας, διερευνώντας ταυτόχρονα τα οφέλη τους σε μαθητές με ε.ε.α/α καθώς και τους ανασταλτικούς παράγοντες που δυσχεραίνουν ή παρεμποδίζουν την εφαρμογή τους. Για την υποστήριξη των ερευνητικών ερωτημάτων κρίθηκε κατάλληλη η ποσοτική μεθοδολογική προσέγγιση. Το δείγμα αποτέλεσαν 107 ΣΜΕΑΕ της Ελλάδας. Για τη συλλογή των δεδομένων σχεδιάστηκε ερωτηματολόγιο 27 ερωτήσεων. Συνολικά χρησιμοποιήθηκαν 8 δηλώσεις που αφορούσαν στα δημογραφικά στοιχεία, 13 ερωτήσεις κλειστού τύπου κλίμακας likert 5 βαθμών, 1 ερώτηση ανοιχτού τύπου και 6 κατηγορικές ερωτήσεις. Για την ανάλυση των αποτελεσμάτων έγινε χρήση του στατιστικού προγράμματος ΙΒΜ SPSS Statistics25. Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ότι οι ΣΜΕΑΕ που εφαρμόζουν προγράμματα ΠΕ/ΕΑΑ είναι λιγότερες από όσες δεν εφαρμόζουν. Επίσης, σημειώθηκαν σημαντικά αποτελέσματα αναφορικά με τη συμβολή της ΠΕ σε όλους τους τομείς ανάπτυξης των μαθητών με ε.ε.α/α. Η επιμόρφωση σε θέματα ΠΕ/ΕΑΑ και η πολυετής διδακτική υπηρεσία έπαιξαν σημαντικό ρόλο ως προς την επαγωγική ανάλυση των αποτελεσμάτων της έρευνας. Καταληκτικά, η ΠΕ/ΕΑΑ δύναται να προσφέρει πολλά οφέλη στο πεδίο της ΕΑΕ. In recent years there has been a particular interest from the scientific community in investigating the dynamic relationship between the fields of environmental education and special education. Without ignoring the steps that have been taken towards an empirical approach with regard to the implementation of ΕΕ in school units for special education of Greece, it has been found out that most of the existing research reports focus on the views of teachers, while the investigation of the degree of implementation of EE/ESD programs in school units for special education of the country, remains murky, with scholars pointing the need for further research. Taking into account the research data, the present study attempts to enlighten and clarify the data for the implementation of EE/ESD programs in the national primary schools units for special education of the country, investigating at the same time their benefits for students with disabilities, as well as the inhibiting factors that make it difficult or prevent their implementation. To support the research questions, the quantitative methodological approach was deemed appropriate. The sample consisted of 107 school units for special education of Greece. A questionnaire of 27 questions was designed to collect the data. There were used 8 demographic statements, 13 closed-type questions on a 5-point likert scale, 1 open-type question and 6 categorical questions. The IBM SPSS Statistics25 statistical program was used to analyze the results. The results of the survey showed that there are fewer school units for special education that implement programs of EE/ESD than those do not. Also, significant results were noted regarding the contribution of EE in all areas of development of students with special educational needs. The training on EE and the years of teaching service played an important role in the inductive analysis of the research results. Ultimately, EE/ESD can offer many benefits to the field of special education. Πίνακας Περιεχομένων Περίληψη 7 Abstract 8 Κατάλογος Πινάκων 11 Κατάλογος Γραφημάτων 16 Κατάλογος Συντομογραφιών 17 Κεφάλαιο 1ο: Εισαγωγή 19 1.1 Διατύπωση του ερευνητικού ζητήματος 19 1.2 Αναγκαιότητα και σημαντικότητα της έρευνας 21 1.3 Βασικός σκοπός και επιμέρους στόχοι της έρευνας 23 1.4 Ερευνητικά ερωτήματα 24 1.5 Η οργάνωση της εργασίας 24 Κεφάλαιο 2ο: Θεωρητικές βάσεις του πλαισίου της έρευνας 26 2.1 Ιστορική εξέλιξη της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης 26 2.1.1 Διεθνές συνέδριο στη Στοκχόλμη της Σουηδίας, 1972 28 2.1.2 Διεθνές Εργαστήριο στο Βελιγράδι, 1975 28 2.1.3 Διακυβερνητική Διάσκεψη στην Τιφλίδα- πρώην ΕΣΣΔ, 1978 29 2.1.4 Από την ΠΕ στην Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη 30 2.2 Θεωρητικό πλαίσιο Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης 34 2.2.1 Σύντομη Ιστορική αναδρομή 34 2.2.2 Η εξέλιξη της ΕΑΕ στην Ελλάδα 37 2.2.3 Αποσαφήνιση του πλαισίου των ειδικών εκπαιδευτικών αναγκών 40 2.3 Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και Ειδική Αγωγή: Συσχέτιση ή Διαφοροποίηση 47 2.3.1 Διερεύνηση της σκοποθεσίας των δύο πεδίων 48 2.3.2 Συγκλίνουσες διδακτικές προσεγγίσεις 49 2.3.3 Στοχοθεσία ΠΕ σε άτομα με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες ή/και αναπηρία 51 2.4 Το πλαίσιο για την εφαρμογή προγραμμάτων ΠΕ/ΕΑΑ στις ΣΜΕΑΕ της Ελλάδας 52 2.4.1 Σύντομη ανασκόπηση 53 2.4.2 Ορισμός και διαδικασία υλοποίησης προγράμματος 54 2.4.3 Το πλαίσιο υποστήριξης 56 2.4.4 Συνεργασία με φορείς 57 Κεφάλαιο 3ο: Βιβλιογραφική ανασκόπηση 57 3.1 Η θέση της ΠΕ στα προγράμματα σπουδών 58 3.2 Η μετεξέλιξη της ΠΕ σε ΕΑΑ: Η διεθνής και εθνική πολιτική 61 3.3 Τα οφέλη της εφαρμογής της ΠΕ/ΕΑΑ 63 3.4 Οι ανασταλτικοί παράγοντες εφαρμογής προγραμμάτων ΠΕ/ΕΑΑ 66 3.5 Η εφαρμογή της ΠΕ/ΕΑΑ στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση 70 3.5.1 Η περίπτωση της Ελλάδας 72 Κεφάλαιο 4ο: Μεθοδολογία της έρευνας 79 4.1 Ερευνητικός σχεδιασμός 79 4.2 Το μεθοδολογικό εργαλείο 80 4.3 Η διαδικασία της έρευνας 85 4.4 Εγκυρότητα και αξιοπιστία της έρευνας 86 4.5 Το δείγμα της έρευνας 88 4.6 Περιορισμοί έρευνας 100 Κεφάλαιο 5ο: Ανάλυση αποτελεσμάτων της έρευνας 102 5.1 Περιγραφική ανάλυση των αποτελεσμάτων 102 5.2 Επαγωγική ανάλυση των αποτελεσμάτων 140 5.2.1 Διαφοροποίηση ως προς την επιμόρφωση στο πεδίο της ΠΕ/ΕΑΑ 141 5.2.2 Διαφοροποίηση ως προς τα έτη διδακτικής υπηρεσίας στην ειδική αγωγή 150 Κεφάλαιο 6ο: Συζήτηση 165 6.1 Ανασκόπηση της έρευνας 165 6.2 Συζήτηση αποτελεσμάτων της έρευνας 166 6.2.1 Τα αποτελέσματα ως προς τον ορισμό και τον βαθμό εφαρμογής 166 6.2.2 Τα αποτελέσματα ως προς τα οφέλη της εφαρμογής προγραμμάτων 174 6.2.3 Τα αποτελέσματα ως προς τα εμπόδια εφαρμογής προγραμμάτων 176 6.2.4 Τα αποτελέσματα ως προς τη βελτίωσης της ευρύτερης διαβίωσης 179 6.2.5 Τα αποτελέσματα ως προς την υποχρεωτική εφαρμογής προγραμμάτων 179 Κεφάλαιο 7ο: Γενικά συμπεράσματα και προτάσεις για περαιτέρω έρευνα 181 7.1 Γενικά Συμπεράσματα 181 7.2 Προτάσεις για μελλοντική έρευνα 183 Βιβλιογραφία 184  Ελληνόγλωσση 184  Ξενόγλωσση 192 Παράρτημα 205 2023-05-22T12:49:43Z 2023-05-22T12:49:43Z 2023-02-24 http://hdl.handle.net/11610/25300 el_GR Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 Διεθνές https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/ 240 σ. application/pdf
spellingShingle περιβαλλοντική εκπαίδευση
εκπαίδευση για την αειφόρο ανάπτυξη
ειδική αγωγή
προγράμματα
ειδικά σχολεία
οφέλη
εμπόδια
μαθητές με ε.ε.α/α
environmental education
education for sustainable development
special treatment
programs
special schools
benefits
obstacles
students with disabilities
Education, Primary
Greece
Special education--Case studies
Environmental education--Curricula
Environmental education--Activity programs
Sustainable development--Environmental aspects
Καρκαλάκου, Πολυτίμη
Η εφαρμογή προγραμμάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και αειφόρου ανάπτυξης σε ειδικά σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα
title Η εφαρμογή προγραμμάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και αειφόρου ανάπτυξης σε ειδικά σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα
title_full Η εφαρμογή προγραμμάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και αειφόρου ανάπτυξης σε ειδικά σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα
title_fullStr Η εφαρμογή προγραμμάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και αειφόρου ανάπτυξης σε ειδικά σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα
title_full_unstemmed Η εφαρμογή προγραμμάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και αειφόρου ανάπτυξης σε ειδικά σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα
title_short Η εφαρμογή προγραμμάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και αειφόρου ανάπτυξης σε ειδικά σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα
title_sort η εφαρμογή προγραμμάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και αειφόρου ανάπτυξης σε ειδικά σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης στην ελλάδα
topic περιβαλλοντική εκπαίδευση
εκπαίδευση για την αειφόρο ανάπτυξη
ειδική αγωγή
προγράμματα
ειδικά σχολεία
οφέλη
εμπόδια
μαθητές με ε.ε.α/α
environmental education
education for sustainable development
special treatment
programs
special schools
benefits
obstacles
students with disabilities
Education, Primary
Greece
Special education--Case studies
Environmental education--Curricula
Environmental education--Activity programs
Sustainable development--Environmental aspects
url http://hdl.handle.net/11610/25300
work_keys_str_mv AT karkalakoupolytimē ēepharmogēprogrammatōnperiballontikēsekpaideusēskaiaeiphorouanaptyxēsseeidikascholeiaprōtobathmiasekpaideusēsstēnellada
AT karkalakoupolytimē theimplementationofenvironmentaleducationandsustainabledevelopmentprogramsinspecialschoolsofprimaryeducationingreece