Σώματα κειμένων για την επεξεργασία σχολικών εγχειριδίων της διασποράς: αναγνωστικό για την 4η τάξη

Η παρούσα εργασία εντάσσεται σε έρευνα που εκπονείται από τις Καθηγήτριες Βασιλεία Κούρτη-Καζούλλη, Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης και Κατερίνα Θ. Φραντζή, Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Αιγαίου, σε συνεργασία με την Καθηγήτρια Μαρία Καλιαμπού...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Μαυροδοπούλου, Ρεβέκκα
Other Authors: Καζούλλη, Βασιλεία
Language:el_GR
Published: 2022
Subjects:
Online Access:http://hdl.handle.net/11610/24456
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1828460303613952000
author Μαυροδοπούλου, Ρεβέκκα
author2 Καζούλλη, Βασιλεία
author_facet Καζούλλη, Βασιλεία
Μαυροδοπούλου, Ρεβέκκα
author_sort Μαυροδοπούλου, Ρεβέκκα
collection DSpace
description Η παρούσα εργασία εντάσσεται σε έρευνα που εκπονείται από τις Καθηγήτριες Βασιλεία Κούρτη-Καζούλλη, Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης και Κατερίνα Θ. Φραντζή, Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Αιγαίου, σε συνεργασία με την Καθηγήτρια Μαρία Καλιαμπού, Πανεπιστήμιο Yale, Η.Π.Α. Η έρευνα αυτή αφορά στη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στη διασπορά, διαχρονικά. Στην παρούσα φάση, το αντικείμενο επικεντρώνεται στα σχολικά εγχειρίδια διδασκαλίας της ελληνικής γλώσσας που εκδόθηκαν στις Η.Π.Α. και στην Αυστραλία από το 1920 έως το 1980. Ο στόχος είναι αφενός η διάσωση της πολιτισμικής και γλωσσικής κληρονομιάς, αφετέρου η μελέτη των γλωσσικών εγχειριδίων για την εξόρυξη πολιτισμικής, ιστορικής, εκπαιδευτικής, κοινωνιολογικής, γλωσσολογικής και ανθρωπολογικής πληροφορίας. Εκτός από την απλή διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας, τα σχολικά εγχειρίδια προβάλλουν απόψεις, στάσεις και αξίες, που επικρατούσαν σε συγκεκριμένες κοινότητες σε συγκεκριμένες χρονικές περιόδους, καθώς και σε συγκεκριμένα πολιτισμικά στοιχεία που επιλέγει ο/η συγγραφέας. Στο πλαίσιο αυτό, πραγματοποιείται η εύρεση, η συλλογή και η ψηφιοποίηση σχολικών εγχειριδίων της Ελληνικής Διασποράς. Το ψηφιοποιημένο γλωσσικό υλικό οργανώνεται και μετατρέπεται έτσι ώστε να είναι επεξεργάσιμο από εργαλεία που εντάσσονται σε μελέτες που βασίζονται ή/και στηρίζονται σε σώματα κειμένων.
id oai:hellanicus.lib.aegean.gr:11610-24456
institution Hellanicus
language el_GR
publishDate 2022
record_format dspace
spelling oai:hellanicus.lib.aegean.gr:11610-244562025-03-14T11:12:49Z Σώματα κειμένων για την επεξεργασία σχολικών εγχειριδίων της διασποράς: αναγνωστικό για την 4η τάξη Μαυροδοπούλου, Ρεβέκκα Καζούλλη, Βασιλεία διασπορά διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας σωμάτων κειμένων dispersion teaching Greek as a second language bodies of text Greek language, Modern--Study and teaching Corpora (Linguistics) Textbooks Greek language, Modern--Study and teaching Literacy--Study and teaching Η παρούσα εργασία εντάσσεται σε έρευνα που εκπονείται από τις Καθηγήτριες Βασιλεία Κούρτη-Καζούλλη, Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης και Κατερίνα Θ. Φραντζή, Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Αιγαίου, σε συνεργασία με την Καθηγήτρια Μαρία Καλιαμπού, Πανεπιστήμιο Yale, Η.Π.Α. Η έρευνα αυτή αφορά στη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στη διασπορά, διαχρονικά. Στην παρούσα φάση, το αντικείμενο επικεντρώνεται στα σχολικά εγχειρίδια διδασκαλίας της ελληνικής γλώσσας που εκδόθηκαν στις Η.Π.Α. και στην Αυστραλία από το 1920 έως το 1980. Ο στόχος είναι αφενός η διάσωση της πολιτισμικής και γλωσσικής κληρονομιάς, αφετέρου η μελέτη των γλωσσικών εγχειριδίων για την εξόρυξη πολιτισμικής, ιστορικής, εκπαιδευτικής, κοινωνιολογικής, γλωσσολογικής και ανθρωπολογικής πληροφορίας. Εκτός από την απλή διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας, τα σχολικά εγχειρίδια προβάλλουν απόψεις, στάσεις και αξίες, που επικρατούσαν σε συγκεκριμένες κοινότητες σε συγκεκριμένες χρονικές περιόδους, καθώς και σε συγκεκριμένα πολιτισμικά στοιχεία που επιλέγει ο/η συγγραφέας. Στο πλαίσιο αυτό, πραγματοποιείται η εύρεση, η συλλογή και η ψηφιοποίηση σχολικών εγχειριδίων της Ελληνικής Διασποράς. Το ψηφιοποιημένο γλωσσικό υλικό οργανώνεται και μετατρέπεται έτσι ώστε να είναι επεξεργάσιμο από εργαλεία που εντάσσονται σε μελέτες που βασίζονται ή/και στηρίζονται σε σώματα κειμένων. Ο σκοπός της παρούσας μελέτης αφορά τη διδαχή της ελληνικής γλώσσας σε μαθητές/τριες που ζουν στην Αυστραλία. Αναλυτικότερα, αναφορικά με το θεωρητικό πλαίσιο της ανασκόπησης, εστιάζει στην διδασκαλία της ελληνικής στη διασπορά, ως δεύτερη γλώσσα, μέσω σωμάτων κειμένων και στα πρώτα εγχειρίδια που έχουν εκδοθεί για το σκοπό αυτό. Απώτερος στόχος της εν λόγω μελέτης καθορίζεται η ψηφιοποίηση ενός γλωσσικού εγχειριδίου και η επεξεργασία μετέπειτα των κειμένων του. Το εγχειρίδιο που αναλύεται στη συγκεκριμένη περίπτωση, είναι το σχολικό εγχειρίδιο που χρησιμοποιούνταν για την διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στην Αυστραλία, σε μαθητές/τριες που φοιτούσαν στην τετάρτη δημοτικού. Συγκεκριμένα, το υλικό που προσφέρουν τα κείμενα αυτά, αποτελεί το βασικό μέρος της υλοποίησης της παρούσας εργασίας. Τα συμπεράσματα επομένως που εξάγονται σχετικά με θέματα λεξιλογίου, μέσω ενός ειδικού λογισμικού αλλά και κάποια άλλα κοινωνικοπολιτισμικά θέματα που προκύπτουν, αποτελούν τον πυρήνα της εργασίας. Γενικότερα, γίνεται φανερό από τα συμπεράσματα που εξάγονται, πως το εγχειρίδιο στοχεύει στην προώθηση της ελληνικότητας και στην ενίσχυση της ελληνικής ταυτότητας και του ελληνικού αισθήματος, μέσω του λεξιλογίου που χρησιμοποιεί, των κειμένων που έχουν επιλεγεί από το συγγραφέα αλλά και μέσα από τις εικόνες που παρατίθενται. Εν συνεχεία, το ειδικό θέμα στο οποίο επικεντρώνεται η παρούσα μελέτη σχετίζεται με την εικόνα της οικογένειας που προβάλλεται μέσα από τα κείμενα, την εικόνα της Ελλάδας αλλά και αυτή της μυθολογίας και της γεωγραφίας και πως αυτές διαμορφώνουν την εθνική ταυτότητα των ομογενών μαθητών. Αναφορικά με την μεθοδολογία της έρευνας, πρόκειται για ένα συνδυασμό της corpus based και corpus driven μελέτης, καθώς γίνεται προσπάθεια αποκάλυψης νέων γλωσσικών κατασκευών μέσω επαγωγικής ανάλυσης όμως παράλληλα είχαν προηγηθεί κάποιες σκέψεις και κάποια ερευνητικά ερωτήματα, τα οποία επιχειρήθηκε να απαντηθούν μέσα από την επεξεργασία του αναγνωστικού εγχειριδίου: «Ψάλτη, Ε.Ι. (χ.χ.). Ξέρω Ελληνικά: Αναγνωστικό για την Τετάρτη Τάξη. Adelaide, South Australia: Greek Educational Enterprises». 1. Εισαγωγή.............................................................................................................10 2. Θεωρητικό πλαίσιο 2.1 Διδασκαλία δεύτερης γλώσσας στη διασπορά..............................................12 2.2 Σχολικά Εγχειρίδια για τη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας.........................................................................................................19 2.3 Εθνική και πολιτισμική ταυτότητα των Ελλήνων της Διασποράς......................................................................................................27 3. Μεθοδολογία Έρευνας 3.1 Σώματα Κειμένων- Κατηγορίες Έρευνας......................................................36 3.2 Μεθοδολογία Σωμάτων Κειμένων για τη διδασκαλία δεύτερης γλώσσας....40 4. Επεξεργασία- Μελέτη - Αποτελέσματα 4.1 Συλλογή, ψηφιοποίηση και οργάνωση του υλικού.......................................42 4.2 Περιγραφή του σχολικού εγχειριδίου............................................................45 4.3 Θέματα λεξιλογίου- Εθνική και πολιτισμική ταυτότητα των Ελλήνων της Διασποράς......................................................................................................47 4.3.1. Οικογένεια...............................................................................................49 4.3.2. Ελλάδα.....................................................................................................58 4.3.3. Μυθολογία...............................................................................................69 4.3.4. Γεωγραφία...............................................................................................76 5. Συμπεράσματα.....................................................................................................82 5.1. Μελλοντικές έρευνες....................................................................................86 Βιβλιογραφικές αναφορές...............................................................................................90 2022-12-12T12:03:09Z 2022-12-12T12:03:09Z 22-02-18 http://hdl.handle.net/11610/24456 el_GR Αναφορά Δημιουργού 4.0 Διεθνές http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/ 98 σ. application/pdf Ρόδος
spellingShingle διασπορά
διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας
σωμάτων κειμένων
dispersion
teaching Greek as a second language
bodies of text
Greek language, Modern--Study and teaching
Corpora (Linguistics)
Textbooks
Greek language, Modern--Study and teaching
Literacy--Study and teaching
Μαυροδοπούλου, Ρεβέκκα
Σώματα κειμένων για την επεξεργασία σχολικών εγχειριδίων της διασποράς: αναγνωστικό για την 4η τάξη
title Σώματα κειμένων για την επεξεργασία σχολικών εγχειριδίων της διασποράς: αναγνωστικό για την 4η τάξη
title_full Σώματα κειμένων για την επεξεργασία σχολικών εγχειριδίων της διασποράς: αναγνωστικό για την 4η τάξη
title_fullStr Σώματα κειμένων για την επεξεργασία σχολικών εγχειριδίων της διασποράς: αναγνωστικό για την 4η τάξη
title_full_unstemmed Σώματα κειμένων για την επεξεργασία σχολικών εγχειριδίων της διασποράς: αναγνωστικό για την 4η τάξη
title_short Σώματα κειμένων για την επεξεργασία σχολικών εγχειριδίων της διασποράς: αναγνωστικό για την 4η τάξη
title_sort σώματα κειμένων για την επεξεργασία σχολικών εγχειριδίων της διασποράς αναγνωστικό για την 4η τάξη
topic διασπορά
διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας
σωμάτων κειμένων
dispersion
teaching Greek as a second language
bodies of text
Greek language, Modern--Study and teaching
Corpora (Linguistics)
Textbooks
Greek language, Modern--Study and teaching
Literacy--Study and teaching
url http://hdl.handle.net/11610/24456
work_keys_str_mv AT maurodopoulourebekka sōmatakeimenōngiatēnepexergasiascholikōnencheiridiōntēsdiasporasanagnōstikogiatēn4ētaxē