| _version_ |
1828461305331187712
|
| author |
Περλεπέ, Σοφία
|
| author2 |
Παναγιωτάκη, Μαρίνα
|
| author_facet |
Παναγιωτάκη, Μαρίνα
Περλεπέ, Σοφία
|
| author_sort |
Περλεπέ, Σοφία
|
| collection |
DSpace
|
| description |
Η Θήβα υπήρξε ένα από τα σημαντικότερα μυκηναϊκά κέντρα της ηπειρωτικής χώρας. Στο κέντρο της οχυρωμένης ακρόπολης της Καδμείας, βρισκόταν ένα ευρύχωρο ανακτορικό συγκρότημα που περιλάμβανε χώρους διαμονής και πλήθος εγκαταστάσεων όπως αποθήκες και εργαστήρια. Πρόκειται μάλιστα για μία από τις θέσεις με τους περισσότερους εντοπισμένους εργαστηριακούς χώρους. Στην παρούσα εργασία επιχειρείται η ανασκόπηση των μέχρι σήμερα ανασκαφικών και επιγραφικών δεδομένων που αφορούν τους εργαστηριακούς χώρους της Καδμείας και η ανάλυση της εργαστηριακής παραγωγής του θηβαϊκού ανακτόρου και του τρόπου που αυτή λειτουργούσε. Προηγουμένως όμως, με σκοπό την πληρέστερη κατανόηση των θηβαϊκών εργαστηρίων και της παραγωγής του, κρίθηκε σκόπιμο να προχωρήσουμε αρχικά σε μία επισκόπηση της σύγχρονης βιβλιογραφίας αναφορικά με τον όρο «εργαστήριο» και του τρόπου με τον οποίο αυτός γίνεται αντιληπτός στο πεδίο της αρχαιολογικής έρευνας και στη συνέχεια σε μία αρκετά εκτενή παρουσίαση του οικονομικού και κοινωνικού πλαισίου της μυκηναϊκής περιόδου, μέσα στο οποίο λειτουργούν τα εργαστήρια και οργανώνεται η εργαστηριακή παραγωγή.
|
| id |
oai:hellanicus.lib.aegean.gr:11610-22700
|
| institution |
Hellanicus
|
| language |
el_GR
|
| publishDate |
2021
|
| record_format |
dspace
|
| spelling |
oai:hellanicus.lib.aegean.gr:11610-227002021-12-16T13:12:06Z Εργαστήρια της Ύστερης Εποχής του Χαλκού στην ηπειρωτική Ελλάδα: η περίπτωση της Καδμείας στη Θήβα Workshops of the Late Bronze Age in Mainland Greece: the case of Kadmeia in Thebes Περλεπέ, Σοφία Παναγιωτάκη, Μαρίνα Ύστερη Εποχή Χαλκού Καδμεία εργαστήρια Late Bronze Age Kadmeia laboratories Bronze age--Greece Excavations (Archaeology)--Greece Thebes (Greece)--History Η Θήβα υπήρξε ένα από τα σημαντικότερα μυκηναϊκά κέντρα της ηπειρωτικής χώρας. Στο κέντρο της οχυρωμένης ακρόπολης της Καδμείας, βρισκόταν ένα ευρύχωρο ανακτορικό συγκρότημα που περιλάμβανε χώρους διαμονής και πλήθος εγκαταστάσεων όπως αποθήκες και εργαστήρια. Πρόκειται μάλιστα για μία από τις θέσεις με τους περισσότερους εντοπισμένους εργαστηριακούς χώρους. Στην παρούσα εργασία επιχειρείται η ανασκόπηση των μέχρι σήμερα ανασκαφικών και επιγραφικών δεδομένων που αφορούν τους εργαστηριακούς χώρους της Καδμείας και η ανάλυση της εργαστηριακής παραγωγής του θηβαϊκού ανακτόρου και του τρόπου που αυτή λειτουργούσε. Προηγουμένως όμως, με σκοπό την πληρέστερη κατανόηση των θηβαϊκών εργαστηρίων και της παραγωγής του, κρίθηκε σκόπιμο να προχωρήσουμε αρχικά σε μία επισκόπηση της σύγχρονης βιβλιογραφίας αναφορικά με τον όρο «εργαστήριο» και του τρόπου με τον οποίο αυτός γίνεται αντιληπτός στο πεδίο της αρχαιολογικής έρευνας και στη συνέχεια σε μία αρκετά εκτενή παρουσίαση του οικονομικού και κοινωνικού πλαισίου της μυκηναϊκής περιόδου, μέσα στο οποίο λειτουργούν τα εργαστήρια και οργανώνεται η εργαστηριακή παραγωγή. Περίληψη - Summary 7 Εισαγωγή 8 Ι. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΙ ΧΩΡΟΙ: ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΟΥ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ & ΤΗΣ ΤΑΥΤΙΣΗΣ ΤΟΥΣ: ΜΙΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ 10 1. Ορισμός, ταύτιση & αναγνώριση ενός χώρου παραγωγής 11 2. Η εξειδίκευση της παραγωγής 13 2.1. Η χωροθέτηση ενός εργαστηρίου 16 2.2.Το εργατικό δυναμικό 18 2.3. Η ταυτότητα του τεχνίτη, η στρατολόγηση και η εκπαίδευση 19 2.4. Εγκαταστάσεις & τεχνολογία 19 2.5. Τα προϊόντα 20 3. Ο εντοπισμός ενός εργαστηρίου χωρίς τον εντοπισμό του φυσικού χώρου 21 4. Σύνοψη 22 ΙΙ. ΟΙ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΥΚΗΝΑΙΚHΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ ΣΤΗΝ ΗΠΕΙΡΩΤΙΚH ΧΩΡΑ 25 Α. Μυκηναϊκή οικονομία & κοινωνία 25 1. Τα αρχεία των πινακίδων Γραμμικής Β και οι θεωρητικές προσεγγίσεις για τη φύση της μυκηναϊκής οικονομίας 25 2. Η κοινωνική διαστρωμάτωση και η θέση των τεχνιτών 34 Β. Τα μυκηναϊκά εργαστήρια: κριτήρια αναγνώρισης και είδη 41 1. Η αναγνώριση του φυσικού χώρου ενός εργαστηρίου: κριτήρια προσδιορισμού & ταύτισης 43 1.1. Το αρχιτεκτονικό σχέδιο και η μέθοδος κατασκευής 46 1.2. Σταθερές εγκαταστάσεις/εξοπλισμός 46 1.3. Κινητά ευρήματα 47 1.3α. Κεραμική 47 1.3β. Εργαλεία 48 1.3γ. Πρώτες ύλες/ακατέργαστο υλικό 49 1.3δ. Ημικατεργασμένο υλικό 49 1.3ε. Απορρίμματα & προϊόντα με κατασκευαστικά λάθη 50 1.3στ. Τελικό προϊόν 51 1.4. Η σχέση με κεντρική διοίκηση 52 2. Κατηγορίες παραγωγής ανακτορικών εργαστηρίων 53 2.1. Μεταλλοτεχνία 54 2.2. Υφαντουργία 55 2.3. Κεραμική παραγωγή 58 2.4. Παραγωγή αρωματικών ελαίων 62 2.5. Ελεφαντουργία 66 2.6. Υαλώδεις ύλες: φαγεντιανή, γυαλί, αιγυπτιακό μπλε 68 3. Σύνοψη 75 ΙΙΙ. ΤΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΔΜΕΙΑΣ 78 1. Η Βοιωτία και η Θήβα της ΥΕΧ 78 2. Καδμεία, η μυκηναϊκή ακρόπολη: Το μυθολογικό παρελθόν, η τοπογραφία και τα αρχιτεκτονικά κατάλοιπα 79 2.1. Το μυθολογικό παρελθόν 79 2.2. Η τοπογραφία της Καδμείας: τα προβλήματα και τα σημαντικότερα αρχιτεκτονικά κατάλοιπα 80 2.3. Τα τείχη της Καδμείας 83 2.4. Σημαντικά κτίρια της Καδμείας 84 2.4.1. Η «Οικία του Κάδμου» 85 2.4.2. Το «Δωμάτιο του Θησαυρού» & το «Δωμάτιο των Πίθων» 88 2.4.3. Η «Οπλοθήκη» και η ευρύτερη περιοχή της 92 2.5. Το «Παλαιό» & το «Νέο ανάκτορο»: Ζητήματα χρονολόγησης & ερμηνείας 96 3. Η εργαστηριακή παραγωγή του θηβαϊκού ανακτόρου: τα ανασκαφικά & επιγραφικά δεδομένα 101 3.1. H «Οικία του Κάδμου» ή «Παλαιό Καδμείο»: εργαστηριακές εγκαταστάσεις 102 3.1.1.Εργαστήριο κεραμικής 102 3.1.2.Εργαστήριο επεξεργασίας ημιπολύτιμων λίθων και κατασκευής κοσμημάτων 105 3.2. Οικόπεδο Κόρδατζη: εργαστήριο επεξεργασίας χρυσού & ημιπολύτιμων λίθων 109 3.2.1. Το εργαστήριο επεξεργασίας χρυσού & ημιπολύτιμων λίθων 110 3.2.2. Ο «θησαυρός των ελεφαντουργημάτων» 114 3.3.Οικόπεδο Κοροπούλη: εργαστήριο επεξεργασίας πολύτιμων μετάλλων & ημιπολύτιμων λίθων 118 3.4. Οικόπεδο Μ. Λούκου: εργαστήριο επεξεργασίας ελεφαντόδοντου 122 3.4.1. Το σύνολο των σταθμών 123 3.5. Οικόπεδο Αφών Τζώρτζη: εργαστήριο επεξεργασίας ελεφαντόδοντου 125 3.6. Οικόπεδα Λιάγκα, Χριστοδούλου, Σταμάτη: «Ανατολικό κτιριακό συγκρότημα»: εργαστηριακές εγκαταστάσεις 126 3.6.1.Τα ενεπίγραφα σφραγίσματα από το οικόπεδο Λιάγκα και οι ενδείξεις για την εμπλοκή του ανακτόρου στην επεξεργασία δερμάτων. 129 3.7. Οικόπεδο Δημοτικού Συνεδριακού Κέντρου: εργαστήριο κατεργασίας ελεφαντόδοντου 130 3.8. Οικόπεδο Σωτηρίου – Δουγέκου: «Εργαστήριο επεξεργασίας μαλλιού» 132 3.8.1.Η υφαντουργική παραγωγή της Καδμείας: τα ανασκαφικά δεδομένα και οι πινακίδες Γραμμικής Β από το οικόπεδο Σωτηρίου – Δουγέκου και το «αρχείο» της οδού Πελοπίδου 136 Α. Τα ανασκαφικά ευρήματα 136 Β. Τα επιγραφικά δεδομένα 137 1. Οι πινακίδες από το οικόπεδο Σωτηρίου – Δουγέκου 137 2. Οι πινακίδες Oh από την Πελοπίδου και η πινακίδα Lf 139 της «Οπλοθήκης» 140 3. Σύνοψη 140 3.9. Οικόπεδο Κοφίνη: εργαστηριακές εγκαταστάσεις 142 3.10. Κτίριο στη συμβολή των οδών Αγ. Αποστόλων & Κάδμου: εργαστηριακές εγκαταστάσεις 143 4. Τα κριτήρια ταύτισης και προσδιορισμού ενός εργαστηριακού χώρου: μία σύνοψη των ανασκαφικών ευρημάτων από την Καδμεία. 143 4.1.1. Αρχιτεκτονική: σχέδιο & κατασκευή 145 4.1.2. Σταθερές εγκαταστάσεις 146 4.1.3. Κινητά ευρήματα 147 4.1.3α. Εργαλεία και εξοπλισμός 147 4.1.3β. Κεραμική 148 4.1.3γ. Πρώτες ύλες/ακατέργαστα υλικά, ημικατεργασμένα τεμάχια, απορρίμματα (υπολείμματα επεξεργασίας και κακοφτιαγμένα αντικείμενα), τελικά προϊόντα 148 4.1.4. Αντικείμενα διοικητικού/δημοσιονομικού χαρακτήρα 149 4.2. Εργαστήρια επεξεργασίας πολύτιμων και ημιπολύτιμων πρώτων υλών 149 5. Συμπεράσματα 154 IV. ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ-ΕΠΙΛΟΓΟΣ 159 V. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 164 VI. ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΕΙΚΟΝΩΝ 197 VII. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΕΙΚΟΝΩΝ 199 2021-12-08T13:48:37Z 2021-12-08T13:48:37Z 2021-06-30 http://hdl.handle.net/11610/22700 el_GR Default License 223 σ. application/pdf Ρόδος
|
| spellingShingle |
Ύστερη Εποχή Χαλκού
Καδμεία
εργαστήρια
Late Bronze Age
Kadmeia
laboratories
Bronze age--Greece
Excavations (Archaeology)--Greece
Thebes (Greece)--History
Περλεπέ, Σοφία
Εργαστήρια της Ύστερης Εποχής του Χαλκού στην ηπειρωτική Ελλάδα: η περίπτωση της Καδμείας στη Θήβα
|
| title |
Εργαστήρια της Ύστερης Εποχής του Χαλκού στην ηπειρωτική Ελλάδα: η περίπτωση της Καδμείας στη Θήβα
|
| title_full |
Εργαστήρια της Ύστερης Εποχής του Χαλκού στην ηπειρωτική Ελλάδα: η περίπτωση της Καδμείας στη Θήβα
|
| title_fullStr |
Εργαστήρια της Ύστερης Εποχής του Χαλκού στην ηπειρωτική Ελλάδα: η περίπτωση της Καδμείας στη Θήβα
|
| title_full_unstemmed |
Εργαστήρια της Ύστερης Εποχής του Χαλκού στην ηπειρωτική Ελλάδα: η περίπτωση της Καδμείας στη Θήβα
|
| title_short |
Εργαστήρια της Ύστερης Εποχής του Χαλκού στην ηπειρωτική Ελλάδα: η περίπτωση της Καδμείας στη Θήβα
|
| title_sort |
εργαστήρια της ύστερης εποχής του χαλκού στην ηπειρωτική ελλάδα η περίπτωση της καδμείας στη θήβα
|
| topic |
Ύστερη Εποχή Χαλκού
Καδμεία
εργαστήρια
Late Bronze Age
Kadmeia
laboratories
Bronze age--Greece
Excavations (Archaeology)--Greece
Thebes (Greece)--History
|
| url |
http://hdl.handle.net/11610/22700
|
| work_keys_str_mv |
AT perlepesophia ergastēriatēsysterēsepochēstouchalkoustēnēpeirōtikēelladaēperiptōsētēskadmeiasstēthēba
AT perlepesophia workshopsofthelatebronzeageinmainlandgreecethecaseofkadmeiainthebes
|