Σχολικό κλίμα σε μονάδα ΣΜΕΑΕ (ειδικό σχολείο): μελέτη περίπτωσης με συστημική προσέγγιση - Μητροπούλου, Θεοδώρα (2021)
Η παρούσα διπλωματική εργασία πραγματεύεται αρχικά, τη σημαντικότητα του θετικού σχολικού κλίματος και της ύπαρξης της ομαδικότητας, καθώς και άλλων δεξιοτήτων που θα πρέπει να υπάρχουν σε κάθε σχολική μονάδα για την εύρυθμη λειτουργία της. Έπειτα, αποτυπώνει πρακτικά όλο το σχετικό θεωρητικό πλαίσιο στη μελέτη περίπτωσης που διερευνάται στο πρακτικό μέρος της εργασίας. Αρχικά, γίνεται μία βιβλιογραφική ανασκόπηση στο θεωρητικό πλαίσιο του θέματος, το οποίο αναλύεται και καταγράφεται μέσα σε τρία κεφάλαια. Το πρώτο κεφάλαιο πραγματεύεται την οριοθέτηση της έννοιας του σχολικού κλίματος. Επιπροσθέτως, παρουσιάζονται και αποτυπώνονται τα χαρακτηριστικά των διάφορων τύπων του σχολικού κλίματος που υπάρχουν και εν ακολουθία, σημειώνονται οι βασικότεροι παράγοντες που είναι δυνατόν να επηρεάσουν το σχολικό κλίμα μιας μονάδας. Γίνεται αναφορά στη σχολική ανάπτυξη, η οποία αποτελεί ένα πολύπλοκο τομέα από ποικίλες εκφάνσεις που διέπουν τη σχολική πραγματικότητα και μια εκτεταμένη ανασκόπηση για την αποδοτικότητα μιας σχολικής μονάδας. Το δεύτερο κεφάλαιο πραγματεύεται τα τρία βασικότερα μέλη που αποτελούν τη σχολική μονάδα, σε σχέση με το σχολικό κλίμα, όπως είναι η ηγεσία, το εκπαιδευτικό προσωπικό και το μαθητικό δυναμικό. Η βιβλιογραφική ανασκόπηση γίνεται πιο συγκεκριμένη στο τρίτο κεφάλαιο, στο οποίο διερευνάται το πλαίσιο της ειδικής αγωγής στην Ελλάδα, καθώς επίσης και η ηγεσία στις Σχολικές Μονάδες Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης (ΣΜΕΑΕ). Παρουσιάζονται συνοπτικά τα καθήκοντα της διοίκησης, αλλά και οι προϋποθέσεις για την αποτελεσματική λειτουργία των συγκεκριμένων μονάδων σε ολόκληρη την εκπαιδευτική βαθμίδα, αλλά παρατίθενται ταυτόχρονα και οι διαφορές ανάμεσα στις μονάδες γενικής και ειδικής αγωγής. Στο τέλος του θεωρητικού μέρους, το οποίο παρουσιάζεται στο τέταρτο κεφάλαιο της συγκεκριμένης εργασίας, αναλύεται η μεθοδολογία που ακολουθεί η έρευνα. Παραθέτονται οι σκοποί, η πρωτοτυπία, το δείγμα, το ερευνητικό εργαλείο, οι περιορισμοί, καθώς και τα περιγραφικά στοιχεία της έρευνας. Στο κεφάλαιο αυτό θέτονται και απαντώνται ερευνητικά ερωτήματα σχετικά με το αντικείμενο της εργασίας, ενώ παράλληλα αναλύεται και η ποιοτική μεθοδολογία με τη χρήση ημιδομημένης συνέντευξης. Έπειτα, ακολουθεί το πρακτικό μέρος της εργασίας στο πέμπτο κεφάλαιο, στο οποίο αναλύεται η σχολική μονάδα που έχει επιλεχθεί προς έρευνα. Πραγματεύεται η μελέτη περίπτωσης του Ειδικού Δημοτικού Σχολείου «Χ», με συστημική προσέγγιση. Στο μέρος αυτό, αποτυπώνεται η καταγραφή του σχολικού κλίματος της συγκεκριμένης σχολικής μονάδας, εντοπίζονται και καταγράφονται τα θετικά στοιχεία της ηγεσίας, πριν και μετά το έτος 2019, καθώς και οι καινοτομίες που προωθούνται από τη σχολική μονάδα. Παράλληλα, καταγράφονται οι ρόλοι και οι δομές που επηρεάζουν τη συγκεκριμένη σχολική μονάδα, καθώς και τα αποτελέσματα του μοντέλου διοίκησής της.