Αξιοποιώντας την ιστορία των μαθηματικών στη διδασκαλία τους: η περίπτωση της δευτεροβάθμιας εξίσωσης - Μαργαριτίδου, Χριστίνα (2020)
Αντικείμενο της παρούσας εργασίας αποτελεί η ενσωμάτωση της ιστορίας των μαθηματικών στη διδασκαλία της δευτεροβάθμιας εξίσωσης στη Γ΄ Γυμνασίου. Η χρήση της ιστορίας στη διδασκαλία των μαθηματικών χωρίζεται σε δύο κατηγορίες: Η ιστορία ως εργαλείο, όπου η ιστορία χρησιμοποιείται ως μέσο υποβοήθησης ή βοήθειας στην διδασκαλία και εκμάθηση των μαθηματικών, αλλά και ως γνωστικό εργαλείο και επιπλέον ως μέσο ανακεφαλαίωσης ή ιστορικού παραλληλισμού. Η ιστορία ως στόχος, όπου αναδεικνύεται η εξέλιξη της επιστήμης των μαθηματικών με τη συμμετοχή των ανθρώπων αλλά και των διάφορων πολιτισμών, κατά το πέρασμα των αιώνων. Σκοπός της εργασίας αυτής είναι να διερευνήσει τις ευκαιρίες μάθησης που προκύπτουν για τους μαθητές και τις μαθήτριες της Γ΄ Γυμνασίου με την ένταξη της ιστορίας της δευτεροβάθμιας εξίσωσης στη διδασκαλία της. Η έρευνα διεξήχθη σε ένα επαρχιακό Γυμνάσιο στο νησί της Ρόδου τον Φεβρουάριο του 2018 και 59 μαθητές και μαθήτριες της Γ΄ Γυμνασίου έλαβαν μέρος σε αυτή. Στη συνέχεια του κειμένου, όπου χρησιμοποιείται ο όρος μαθητές, θα αναφέρεται στους μαθητές και στις μαθήτριες. Δύο φύλλα εργασίας δόθηκαν στους μαθητές μετά τη διδασκαλία της δευτεροβάθμιας εξίσωσης, τα οποία παρουσίασαν τη σχέση των Βαβυλωνίων και του Αl-Khwarizmi με την δευτεροβάθμια εξίσωση. Οι μαθητές γνώρισαν πολλά ιστορικά στοιχεία και μπήκαν στη διαδικασία να μελετήσουν και να λύσουν δευτεροβάθμιες εξισώσεις με τον τρόπο που χρησιμοποιούσαν οι Βαβυλώνιοι αλλά και ο Αl-Khwarizmi και να διατυπώσουν ομοιότητες και διαφορές μεταξύ των δύο μεθόδων, αλλά και με τον σύγχρονο τύπο τον οποίο είχαν ήδη διδαχθεί. Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ότι περισσότεροι μαθητές κατάφεραν να λύσουν σωστά την δευτεροβάθμια εξίσωση με τη μέθοδο των Βαβυλωνίων παρά με τον σύγχρονο τρόπο. Ιδιαίτερα εντυπωσιακό ήταν το γεγονός ότι οι μαθητές με χαμηλές επιδόσεις στα μαθηματικά έλυσαν με μεγάλη επιτυχία την εξίσωση δευτέρου βαθμού που τους δόθηκε, με τη μέθοδο των Βαβυλωνίων. Μεγάλη εντύπωση έκανε επίσης στους μαθητές η χρήση της γεωμετρίας από τον Αl-Khwarizmi για την επίλυση ενός προβλήματος της άλγεβρας, αποδεικνύοντάς τους τη σύνδεση που υπάρχει ανάμεσα στους δύο κλάδους των μαθηματικών. Ωστόσο, η έρευνα αυτή πραγματοποιήθηκε μόνο σε μία ενότητα του σχολικού εγχειριδίου, οπότε θα είχε πραγματικό ενδιαφέρον να ερευνηθεί η επίδραση της ιστορίας των μαθηματικών στη διδασκαλία και άλλων ενοτήτων και ιδιαίτερα αυτών που φαινομενικά δείχνουν να μην σχετίζονται καθόλου με την ιστορία των μαθηματικών.