Η εξέλιξη και η χρήση της ασβεστοκαμίνου κατά τους ιστορικούς χρόνους στην Ελλάδα

Ο όρος ασβεστόλιθος αναφέρεται στα ανθρακούχα πετρώματα και τα απολιθώματα οστρέων. Από την όπτησή τους προκύπτει ο άσβεστος ασβέστης. Όταν οι ασβεστοποιημένοι λίθοι αναμειχθούν με νερό, παράγεται ο ένυδρος ασβέστης ή σβησμένη άσβεστος. Η άσβεστος χρησιμοποιήθηκε από την αρχαιότητα έως και σήμερα σε...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Μάστορα, Ευαγγελία
Other Authors: Στεφανάκης, Εμμανουήλ
Language:el_GR
Published: 2020
Subjects:
Online Access:http://hdl.handle.net/11610/19742
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1828460214503866368
author Μάστορα, Ευαγγελία
author2 Στεφανάκης, Εμμανουήλ
author_facet Στεφανάκης, Εμμανουήλ
Μάστορα, Ευαγγελία
author_sort Μάστορα, Ευαγγελία
collection DSpace
description Ο όρος ασβεστόλιθος αναφέρεται στα ανθρακούχα πετρώματα και τα απολιθώματα οστρέων. Από την όπτησή τους προκύπτει ο άσβεστος ασβέστης. Όταν οι ασβεστοποιημένοι λίθοι αναμειχθούν με νερό, παράγεται ο ένυδρος ασβέστης ή σβησμένη άσβεστος. Η άσβεστος χρησιμοποιήθηκε από την αρχαιότητα έως και σήμερα σε ποικιλία εφαρμογών. Η τυπολογική εξέλιξη των ασβεστοκαμίνων επήλθε σταδιακά με την εξέλιξη των κλειστών θαλάμων όπτησης ή των φούρνων με θόλο. Στους Ρωμαϊκούς χρόνους διαμορφώνεται ο τύπος των καμινιών, o οποίος με μικρές παραλλαγές στην δομή και λειτουργία του, σώζεται έως και την προβιομηχανική περίοδο. Πρόκειται για τα καμίνια περιοδικής λειτουργίας, τα οποία διακρίνονται σε τρεις τύπους, τα πρόχειρα φρεατοειδή καμίνια ή σωροκάμινοι, τα ημιμόνιμα και τα μόνιμα φρεατοειδή καμίνια. Στην Ελλάδα οι κλίβανοι που αποκαλύφθηκαν είναι όλοι κυκλικοί και ανήκουν στον τύπο της φρεατοειδούς ασβεστοκαμίνου μακράς φλογός. Το μέγεθος τους εξαρτάται από την ποσότητα του υλικού που προόριζαν για καμίνευση και την διάρκεια της διαδικασίας. Η θέση των κλιβάνων υπαγορεύεται από την άμεση πρόσβαση σε πρώτες ύλες, την δυνατότητα μεταφοράς και διακίνησης του προϊόντος και από νομικές διατάξεις που διέπουν τις ρυπογόνες κατασκευές του είδους. Η λειτουργία τους απαιτεί έναν ικανό αριθμό ατόμων επιφορτισμένων με διάφορες αρμοδιότητες. Στην Ρωμαϊκή περίοδο η άσβεστος χρησιμοποιήθηκε ως βάση για την δημιουργία ενός ισχυρότατου κονιάματος το οποίο εμπεριείχε ποζολάνη. Η προσθήκη σπασμένων λίθων και θρυμματισμένων κεράμων αργότερα, οδήγησε στην παρασκευή ενός ισχυρού, υδατοστεγούς κονιάματος. Η ανακάλυψη αυτή σταδιακά οδήγησε στην επικράτηση των χυτών τοιχοποιιών και την εσωτερική διαμόρφωση των χώρων με τόξα και θόλους. Στην Βυζαντινή περίοδο η χρήση των κεραμάλευρων και των θρυμματισμένων κεραμικών συστηματοποιούνται. Τα ίδια υλικά χρησιμοποιούνται και κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, ενώ τον 19ο και 20ο αι. μ.Χ. τα κονιάματα ποικίλλουν ανάλογα με τις τοπικές πρώτες ύλες και το είδος του χτισίματος, ενώ παράλληλα διαπιστώνονται και άλλες ποικίλες χρήσεις της ασβέστου έως την σύγχρονη εποχή.
id oai:hellanicus.lib.aegean.gr:11610-19742
institution Hellanicus
language el_GR
publishDate 2020
record_format dspace
spelling oai:hellanicus.lib.aegean.gr:11610-197422020-01-27T12:27:15Z Η εξέλιξη και η χρήση της ασβεστοκαμίνου κατά τους ιστορικούς χρόνους στην Ελλάδα Μάστορα, Ευαγγελία Στεφανάκης, Εμμανουήλ ασβεστοκάμινοι άσβεστος τεχνολογική εξέλιξη αρχαίες πηγές συνδετικά κονιάματα ασβεστοκονίαμα πρόσμικτα lime kilns lime technological evolution ancient sources binding mortars plaster additives Limekilns Greece--History Limestone Lime Ο όρος ασβεστόλιθος αναφέρεται στα ανθρακούχα πετρώματα και τα απολιθώματα οστρέων. Από την όπτησή τους προκύπτει ο άσβεστος ασβέστης. Όταν οι ασβεστοποιημένοι λίθοι αναμειχθούν με νερό, παράγεται ο ένυδρος ασβέστης ή σβησμένη άσβεστος. Η άσβεστος χρησιμοποιήθηκε από την αρχαιότητα έως και σήμερα σε ποικιλία εφαρμογών. Η τυπολογική εξέλιξη των ασβεστοκαμίνων επήλθε σταδιακά με την εξέλιξη των κλειστών θαλάμων όπτησης ή των φούρνων με θόλο. Στους Ρωμαϊκούς χρόνους διαμορφώνεται ο τύπος των καμινιών, o οποίος με μικρές παραλλαγές στην δομή και λειτουργία του, σώζεται έως και την προβιομηχανική περίοδο. Πρόκειται για τα καμίνια περιοδικής λειτουργίας, τα οποία διακρίνονται σε τρεις τύπους, τα πρόχειρα φρεατοειδή καμίνια ή σωροκάμινοι, τα ημιμόνιμα και τα μόνιμα φρεατοειδή καμίνια. Στην Ελλάδα οι κλίβανοι που αποκαλύφθηκαν είναι όλοι κυκλικοί και ανήκουν στον τύπο της φρεατοειδούς ασβεστοκαμίνου μακράς φλογός. Το μέγεθος τους εξαρτάται από την ποσότητα του υλικού που προόριζαν για καμίνευση και την διάρκεια της διαδικασίας. Η θέση των κλιβάνων υπαγορεύεται από την άμεση πρόσβαση σε πρώτες ύλες, την δυνατότητα μεταφοράς και διακίνησης του προϊόντος και από νομικές διατάξεις που διέπουν τις ρυπογόνες κατασκευές του είδους. Η λειτουργία τους απαιτεί έναν ικανό αριθμό ατόμων επιφορτισμένων με διάφορες αρμοδιότητες. Στην Ρωμαϊκή περίοδο η άσβεστος χρησιμοποιήθηκε ως βάση για την δημιουργία ενός ισχυρότατου κονιάματος το οποίο εμπεριείχε ποζολάνη. Η προσθήκη σπασμένων λίθων και θρυμματισμένων κεράμων αργότερα, οδήγησε στην παρασκευή ενός ισχυρού, υδατοστεγούς κονιάματος. Η ανακάλυψη αυτή σταδιακά οδήγησε στην επικράτηση των χυτών τοιχοποιιών και την εσωτερική διαμόρφωση των χώρων με τόξα και θόλους. Στην Βυζαντινή περίοδο η χρήση των κεραμάλευρων και των θρυμματισμένων κεραμικών συστηματοποιούνται. Τα ίδια υλικά χρησιμοποιούνται και κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, ενώ τον 19ο και 20ο αι. μ.Χ. τα κονιάματα ποικίλλουν ανάλογα με τις τοπικές πρώτες ύλες και το είδος του χτισίματος, ενώ παράλληλα διαπιστώνονται και άλλες ποικίλες χρήσεις της ασβέστου έως την σύγχρονη εποχή. Ευχαριστίες σελ.8. Ελληνική περίληψη και λέξεις κλειδιά σελ. 9, 10. Περίληψη στην Αγγλική γλώσσα και λέξεις κλειδιά. σελ. 11. Εισαγωγή σελ. 12 -15. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ σελ. 16, 17. 1.1. Ζητήματα ορολογίας σελ. 17 - 21. 1.2. Γραμματειακές πηγές σελ. 21 - 23. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Η ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗ ΔΙΔΙΚΑΣΙΑ ΚΑΤΑ ΤΟΥΣ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΟΥΣ ΧΡΟΝΟΥΣ 2.1. Μέθοδοι παραγωγής, κατασκευαστικά στοιχεία ασβεστοκαμίνων σελ. 24-27. 2.2. Η χρήση του ασβέστη σελ. 27-30. 2.3. Η παραγωγή κονιάματος σελ. 30-31. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΩΝ ΚΟΝΙΑΜΑΤΩΝ ΔΟΜΗΣΗΣ ΚΑΤΑ ΤΟΥΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥΣ ΧΡΟΝΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. 3.1. Τυπολογική εξέλιξη 3.2. Η θέση κατασκευής των κλιβάνων 3.3 Η δομή και η λειτουργία των ασβεστοκαμίνων σελ 32-36. σελ. 37-44. σελ. 44-54. 3.4. Η τεχνική των ασβεστοκαμίνων στους νεότερους χρόνους σελ. 54-65. 3.5. Δασικά οικοσυστήματα και ασβεστοκάμινοι σελ. 66. 3.6. Ασβεστοκάμινοι και κλίβανοι κεραμικής σελ. 66-68. 3.7. Η καύσιμη ύλη σελ. 68 -71. 3.8. Ευρήματα και χρονολόγηση σελ. 71-73. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Η ΥΔΡΑΣΒΕΣΤΟΣ ΚΑΙ Η ΧΡΉΣΗ ΤΗΣ 4.1. Η υγρή σβέση σελ. 74-76. 4.2. Γαλάκτωμα υδρασβέστου σελ. 76. 4.3. Ξερή σβέση σελ. 77-78. 4.4. Το κονίαμα στην αρχαία Ελλάδα σελ. 78-80. 4.5. Το κονίαμα στη ρωμαϊκή περίοδο σελ. 80-91. 4.6. Το κονίαμα στη βυζαντινή και μεταβυζαντινή περίοδο σελ. 91-98. 4.7. Τα εργαλεία και η κατεργασία ασβεστοκονιάματος σελ. 98-102. 4.8. Η χρήση του κονιάματος σελ. 102-104. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ σελ.105-107. Ι. ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΑΣΒΕΣΤΟΚΑΜΙΝΟΙ ΚΑΙ ΑΣΒΕΣΤΟΛΑΚΚΟΙ σελ.108-131. ΙΙ. ΠΙΝΑΚΕΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΙ, Α. ΑΣΒΕΣΤΟΚΑΜΙΝΟΙ σελ. 140-143. ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΙ, Β. ΑΣΒΕΣΤΟΛΑΚΚΟΙ σελ. 144. III. ΣΧΕΔΙΑ ΣΧΕΔΙΑ σελ. 146-150. ΙV. ΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΙV, Α. ΑΣΒΕΣΤΟΚΑΜΙΝΟΙ σελ. 151-152. ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΙV, Β. ΑΣΒΕΣΤΟΛΑΚΚΟΙ σελ.153-154. V. ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ σελ. 155. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ σελ. 156-169. ΔΙΚΤΥΟΓΡΑΦΙΑ σελ. 168. 2020-01-23T13:26:28Z 2020-01-23T13:26:28Z 2019-06-21 http://hdl.handle.net/11610/19742 el_GR Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 Διεθνές http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/ 166 σ. application/pdf Ρόδος
spellingShingle ασβεστοκάμινοι
άσβεστος
τεχνολογική εξέλιξη
αρχαίες πηγές
συνδετικά κονιάματα
ασβεστοκονίαμα
πρόσμικτα
lime kilns
lime
technological evolution
ancient sources
binding mortars
plaster
additives
Limekilns
Greece--History
Limestone
Lime
Μάστορα, Ευαγγελία
Η εξέλιξη και η χρήση της ασβεστοκαμίνου κατά τους ιστορικούς χρόνους στην Ελλάδα
title Η εξέλιξη και η χρήση της ασβεστοκαμίνου κατά τους ιστορικούς χρόνους στην Ελλάδα
title_full Η εξέλιξη και η χρήση της ασβεστοκαμίνου κατά τους ιστορικούς χρόνους στην Ελλάδα
title_fullStr Η εξέλιξη και η χρήση της ασβεστοκαμίνου κατά τους ιστορικούς χρόνους στην Ελλάδα
title_full_unstemmed Η εξέλιξη και η χρήση της ασβεστοκαμίνου κατά τους ιστορικούς χρόνους στην Ελλάδα
title_short Η εξέλιξη και η χρήση της ασβεστοκαμίνου κατά τους ιστορικούς χρόνους στην Ελλάδα
title_sort η εξέλιξη και η χρήση της ασβεστοκαμίνου κατά τους ιστορικούς χρόνους στην ελλάδα
topic ασβεστοκάμινοι
άσβεστος
τεχνολογική εξέλιξη
αρχαίες πηγές
συνδετικά κονιάματα
ασβεστοκονίαμα
πρόσμικτα
lime kilns
lime
technological evolution
ancient sources
binding mortars
plaster
additives
Limekilns
Greece--History
Limestone
Lime
url http://hdl.handle.net/11610/19742
work_keys_str_mv AT mastoraeuangelia ēexelixēkaiēchrēsētēsasbestokaminoukatatousistorikouschronousstēnellada