Τα μικρόσωμα άλογα του Αρχαγγέλου Ρόδου: διαθεματική προσέγγιση με αφετηρία το έργο "Περί Ιππικής" του Ξενοφώντα, στο πλαίσιο της εκπαίδευσης για το περιβάλλον και την αειφορία

Αναμφισβήτητα, ο πλανήτης Γη αντιμετωπίζει πολύ μεγάλα και εξαιρετικά σοβαρά περιβαλλοντικά προβλήματα, τα οποία φαίνεται να απειλούν τη βιωσιμότητα του και κατ΄επέκταση τη ζωή τόσο των τωρινών όσο και των μελλοντικών γενεών. Η αλόγιστη χρήση των φυσικών πόρων, η υπερκατανάλωση και η υπέρμετρη παρα...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Θέμελη, Γεωργία
Other Authors: Παπαβασιλείου, Βασίλειος
Language:el_GR
Published: 2019
Subjects:
Online Access:http://hdl.handle.net/11610/19175
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1828461712156655616
author Θέμελη, Γεωργία
author2 Παπαβασιλείου, Βασίλειος
author_facet Παπαβασιλείου, Βασίλειος
Θέμελη, Γεωργία
author_sort Θέμελη, Γεωργία
collection DSpace
description Αναμφισβήτητα, ο πλανήτης Γη αντιμετωπίζει πολύ μεγάλα και εξαιρετικά σοβαρά περιβαλλοντικά προβλήματα, τα οποία φαίνεται να απειλούν τη βιωσιμότητα του και κατ΄επέκταση τη ζωή τόσο των τωρινών όσο και των μελλοντικών γενεών. Η αλόγιστη χρήση των φυσικών πόρων, η υπερκατανάλωση και η υπέρμετρη παραγωγή προϊόντων, σε συνδυασμό με την άγνοια του σύγχρονου ανθρώπου για το περιβάλλον ή και ακόμα και την αδιαφορία του για αυτό, δίνουν μία άλλη διάσταση στις καταστροφικές συνέπειες όλων αυτών των συνηθειών (Βιτσιλάκη, 2009). Μέσα σε αυτά τα πλαίσια, η τυπική εκπαίδευση καλείται να αναλάβει μία πιο ενεργό δράση, προκειμένου να προωθήσει τις αρχές της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης μέσα από ένα πιο αειφορικό πρίσμα. Ο σύγχρονος εκπαιδευτικός, ανεξάρτητα από το γνωστικό αντικείμενο, το οποίο διδάσκει, οφείλει να εμπλέκει τους μαθητές σε δραστηριότητες οι οποίες συνδέοντας την ατομική με τη συλλογική πρωτοβουλία, στοχεύουν στην περιβαλλοντική αφύπνιση και στην ανάδειξη του αειφόρου πολίτη. Έχοντας ως αφόρμηση το γεγονός ότι ο Φαέθωνας, το μικρόσωμο άλογο του Αρχαγγέλου Ρόδου, απειλείται με εξαφάνιση, η συγκεκριμένη εργασία επιχειρεί να αναδείξει ένα τοπικό περιβαλλοντικό πρόβλημα μέσω της μελέτης ενός αρχαίου κλασικού κειμένου. Πιο συγκεκριμένα, οι μαθητές/τριες του ΓΕΛ Αρχαγγέλου Ρόδου θα επιχειρήσουν να κατανοήσουν τις ιδιαιτερότητες αλλά και τη μοναδικότητα του μικρόσωμου αυτού αλόγου, χρησιμοποιώντας ως αφετηρία τα διαχρονικά διδάγματα του έργου "Περί Ιππικής" του Ξενοφώντα. Η εργασία προσπαθεί λοιπόν να αποδείξει ότι η περιβαλλοντική εκπαίδευση δεν είναι ένα γνωστικό αντικείμενο με καθαρά θετικό προσανατολισμό, αλλά ένας πολυδιάστατος και διαθεματικός εκπαιδευτικός τομέας, ο οποίος μπορεί να υλοποιηθεί και με τη βοήθεια πιο θεωρητικών μαθημάτων, όπως τα Αρχαία Ελληνικά. Το ερευνητικό μέρος της παρούσας διπλωματικής εργασίας βασίστηκε σε ένα διαθεματικό project, ειδικά διαμορφωμένο για τους σκοπούς της συγκεκριμένης μελέτης. Ο σχεδιασμός του βασίστηκε στη συνειδητοποίηση ότι « η τοπική παράδοση, η εμπειρία των ντόπιων κατοίκων, αποτελεί ένα σημαντικό εργαλείο μάθησης, αλλά και χρήσιμο μέσο για να προσδιοριστεί η σχέση του σχολείου με την κοινότητα» (Παπαβασιλείου, 2015: 193). Άλλωστε, το project, ως μία μέθοδος που εισάγει τη βιωματική μάθηση στο χώρο του σχολείου, έχει τη δυνατότητα να προωθήσει τόσο την ατομική ανάπτυξη των μαθητών/τριών, όσο και την κοινωνική και περιβαλλοντική ευαισθητοποίησή τους (Παπαβασιλείου, 2015). Το project υλοποιήθηκε κατά τη σχολική χρονιά 2016-2017 στο ΓΕΛ Αρχαγγέλου διαρκώντας περίπου οκτώ διδακτικές ώρες. Τα αποτελέσματα του έδειξαν ότι μέσω της άμεσης και στενότερης επαφής με το μικρόσωμο αλογάκι αλλά και μέσω της μελέτης αποσπασμάτων από το «Περί Ιππικής» του Ξενοφώντα, οι μαθητές/τριες ανέπτυξαν τα γνωστικά τους σχήματα για το μικρόσωμο αλογάκι και υιοθέτησαν μια πιο φιλοπεριβαλλοντική στάση απέναντί του. Ο τρόπος με τον οποίο προσέγγισαν το αλογάκι μέσα από τα μάτια του Ξενοφώντα στο γραπτό τελικό προϊόν του διαθεματικό project αποδεικνύει ένα βαθύτατο σεβασμό, τόσο απέναντι στο αλογάκι όσο και απέναντι στο αρχαίο κείμενο. Τέλος, είναι ενδεικτικό ότι στο διλημματικό σενάριο που τέθηκε στου μαθητές/τριες, 9 στους 10 μαθητές απάντησαν ότι δεν θα εκμεταλλεύονταν ποτέ για οικονομικά οφέλη το μικρόσωμο αλογάκι.
id oai:hellanicus.lib.aegean.gr:11610-19175
institution Hellanicus
language el_GR
publishDate 2019
record_format dspace
spelling oai:hellanicus.lib.aegean.gr:11610-191752019-08-09T08:47:49Z Τα μικρόσωμα άλογα του Αρχαγγέλου Ρόδου: διαθεματική προσέγγιση με αφετηρία το έργο "Περί Ιππικής" του Ξενοφώντα, στο πλαίσιο της εκπαίδευσης για το περιβάλλον και την αειφορία Θέμελη, Γεωργία Παπαβασιλείου, Βασίλειος Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Περιβαλλοντική εκπαίδευση Περί Ιππικής Φαέθωνας Αειφορία-αειφόρος ανάπτυξη Διαθεματικό project Environmental education On Horsemanship Faethonas Sustainability-sustainable development Cross-curricular project Environmental education (URL: http://id.loc.gov/authorities/subjects/sh85044169) Sustainable development (URL: http://id.loc.gov/authorities/subjects/sh92005743) Rhodes (Greece : Island) (URL: http://id.loc.gov/authorities/subjects/sh85113742) Αναμφισβήτητα, ο πλανήτης Γη αντιμετωπίζει πολύ μεγάλα και εξαιρετικά σοβαρά περιβαλλοντικά προβλήματα, τα οποία φαίνεται να απειλούν τη βιωσιμότητα του και κατ΄επέκταση τη ζωή τόσο των τωρινών όσο και των μελλοντικών γενεών. Η αλόγιστη χρήση των φυσικών πόρων, η υπερκατανάλωση και η υπέρμετρη παραγωγή προϊόντων, σε συνδυασμό με την άγνοια του σύγχρονου ανθρώπου για το περιβάλλον ή και ακόμα και την αδιαφορία του για αυτό, δίνουν μία άλλη διάσταση στις καταστροφικές συνέπειες όλων αυτών των συνηθειών (Βιτσιλάκη, 2009). Μέσα σε αυτά τα πλαίσια, η τυπική εκπαίδευση καλείται να αναλάβει μία πιο ενεργό δράση, προκειμένου να προωθήσει τις αρχές της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης μέσα από ένα πιο αειφορικό πρίσμα. Ο σύγχρονος εκπαιδευτικός, ανεξάρτητα από το γνωστικό αντικείμενο, το οποίο διδάσκει, οφείλει να εμπλέκει τους μαθητές σε δραστηριότητες οι οποίες συνδέοντας την ατομική με τη συλλογική πρωτοβουλία, στοχεύουν στην περιβαλλοντική αφύπνιση και στην ανάδειξη του αειφόρου πολίτη. Έχοντας ως αφόρμηση το γεγονός ότι ο Φαέθωνας, το μικρόσωμο άλογο του Αρχαγγέλου Ρόδου, απειλείται με εξαφάνιση, η συγκεκριμένη εργασία επιχειρεί να αναδείξει ένα τοπικό περιβαλλοντικό πρόβλημα μέσω της μελέτης ενός αρχαίου κλασικού κειμένου. Πιο συγκεκριμένα, οι μαθητές/τριες του ΓΕΛ Αρχαγγέλου Ρόδου θα επιχειρήσουν να κατανοήσουν τις ιδιαιτερότητες αλλά και τη μοναδικότητα του μικρόσωμου αυτού αλόγου, χρησιμοποιώντας ως αφετηρία τα διαχρονικά διδάγματα του έργου "Περί Ιππικής" του Ξενοφώντα. Η εργασία προσπαθεί λοιπόν να αποδείξει ότι η περιβαλλοντική εκπαίδευση δεν είναι ένα γνωστικό αντικείμενο με καθαρά θετικό προσανατολισμό, αλλά ένας πολυδιάστατος και διαθεματικός εκπαιδευτικός τομέας, ο οποίος μπορεί να υλοποιηθεί και με τη βοήθεια πιο θεωρητικών μαθημάτων, όπως τα Αρχαία Ελληνικά. Το ερευνητικό μέρος της παρούσας διπλωματικής εργασίας βασίστηκε σε ένα διαθεματικό project, ειδικά διαμορφωμένο για τους σκοπούς της συγκεκριμένης μελέτης. Ο σχεδιασμός του βασίστηκε στη συνειδητοποίηση ότι « η τοπική παράδοση, η εμπειρία των ντόπιων κατοίκων, αποτελεί ένα σημαντικό εργαλείο μάθησης, αλλά και χρήσιμο μέσο για να προσδιοριστεί η σχέση του σχολείου με την κοινότητα» (Παπαβασιλείου, 2015: 193). Άλλωστε, το project, ως μία μέθοδος που εισάγει τη βιωματική μάθηση στο χώρο του σχολείου, έχει τη δυνατότητα να προωθήσει τόσο την ατομική ανάπτυξη των μαθητών/τριών, όσο και την κοινωνική και περιβαλλοντική ευαισθητοποίησή τους (Παπαβασιλείου, 2015). Το project υλοποιήθηκε κατά τη σχολική χρονιά 2016-2017 στο ΓΕΛ Αρχαγγέλου διαρκώντας περίπου οκτώ διδακτικές ώρες. Τα αποτελέσματα του έδειξαν ότι μέσω της άμεσης και στενότερης επαφής με το μικρόσωμο αλογάκι αλλά και μέσω της μελέτης αποσπασμάτων από το «Περί Ιππικής» του Ξενοφώντα, οι μαθητές/τριες ανέπτυξαν τα γνωστικά τους σχήματα για το μικρόσωμο αλογάκι και υιοθέτησαν μια πιο φιλοπεριβαλλοντική στάση απέναντί του. Ο τρόπος με τον οποίο προσέγγισαν το αλογάκι μέσα από τα μάτια του Ξενοφώντα στο γραπτό τελικό προϊόν του διαθεματικό project αποδεικνύει ένα βαθύτατο σεβασμό, τόσο απέναντι στο αλογάκι όσο και απέναντι στο αρχαίο κείμενο. Τέλος, είναι ενδεικτικό ότι στο διλημματικό σενάριο που τέθηκε στου μαθητές/τριες, 9 στους 10 μαθητές απάντησαν ότι δεν θα εκμεταλλεύονταν ποτέ για οικονομικά οφέλη το μικρόσωμο αλογάκι. Beyond any doubt, planet Earth faces a wide range of crucial environmental problems, which seem to threaten its prosperity and the existence not only of the contemporary but also of future generations. The unreasonable utilization of the natural recourses, overconsumption and the mass production of goods, in combination with modern human beings’ ignorance or even indifference for the well being of the planet, stress the detrimental consequence of all these habits (Vitsilaki, 2009). Within this framework, typical education must get more drastically involved in order to promote the principles of environmental education, through a more sustainable spectrum. The contemporary teacher, despite his/her teaching subject, should implicate students into activities that combine individual and collaborative initiative and aim at promoting environmental awareness. Taking into consideration the fact that Faethonas, the small horse of Arhaggelos Rhodes, is at risk of extinction, the specific paper attempts to unearth a local environmental problem, with the aid of an ancient Greek classical text. More specifically, the students of Arhaggelos High School will utilize the long lasting moral teachings of Xenophon’s “On Horsemanship” to comprehend the uniqueness of this small horse. The paper tries to prove that environmental education should not be considered as a school subject with a clear scientific orientation, but as multi-dimensional and cross-curricular educational section, that can be realized with the aid of more theoretical subjects, such as Ancient Greek. The research part of the specific dissertation is based on a cross-curricular project, especially designed for the purposes of this study. Its implementation springs from the realization that “local tradition, the experience of local inhabitants, is a significant learning tool and a useful means to re-determine the relationship of schools with their communities” (Papavasileiou, 2015: 193). In fact, the project, as a method that introduces experiential learning in the area of education, can promote both the individual development of students and their social and environmental sensitivity (Papavasileiou, 2015). The project was conducted in Arhaggelos High School during the 2016-2017 school year and it lasted for around eight teaching hours. Its results demonstrated that through the immediate and closer contact with the little horse and through their study of Xenophon’s “On Horsemanship”, the students developed their cognitive schemata about the horse and adopted a more environmentally-friendly attitude towards it. The way they approached the horse through the eyes of Xenophon in the written final product of the cross-curricular project illustrates a sincere respect both towards the gorse and the ancient text. Finally, it must be stressed that in the moral dilemma scenario posed to the students, 9 out of the 10 answered that they would never exploit the horse to gain economic benefits. 2019-08-08T10:57:28Z 2019-08-08T10:57:28Z 2017-11-02 http://hdl.handle.net/11610/19175 el_GR Default License 186 σ. application/pdf Ρόδος
spellingShingle Περιβαλλοντική εκπαίδευση
Περί Ιππικής
Φαέθωνας
Αειφορία-αειφόρος ανάπτυξη
Διαθεματικό project
Environmental education
On Horsemanship
Faethonas
Sustainability-sustainable development
Cross-curricular project
Environmental education (URL: http://id.loc.gov/authorities/subjects/sh85044169)
Sustainable development (URL: http://id.loc.gov/authorities/subjects/sh92005743)
Rhodes (Greece : Island) (URL: http://id.loc.gov/authorities/subjects/sh85113742)
Θέμελη, Γεωργία
Τα μικρόσωμα άλογα του Αρχαγγέλου Ρόδου: διαθεματική προσέγγιση με αφετηρία το έργο "Περί Ιππικής" του Ξενοφώντα, στο πλαίσιο της εκπαίδευσης για το περιβάλλον και την αειφορία
title Τα μικρόσωμα άλογα του Αρχαγγέλου Ρόδου: διαθεματική προσέγγιση με αφετηρία το έργο "Περί Ιππικής" του Ξενοφώντα, στο πλαίσιο της εκπαίδευσης για το περιβάλλον και την αειφορία
title_full Τα μικρόσωμα άλογα του Αρχαγγέλου Ρόδου: διαθεματική προσέγγιση με αφετηρία το έργο "Περί Ιππικής" του Ξενοφώντα, στο πλαίσιο της εκπαίδευσης για το περιβάλλον και την αειφορία
title_fullStr Τα μικρόσωμα άλογα του Αρχαγγέλου Ρόδου: διαθεματική προσέγγιση με αφετηρία το έργο "Περί Ιππικής" του Ξενοφώντα, στο πλαίσιο της εκπαίδευσης για το περιβάλλον και την αειφορία
title_full_unstemmed Τα μικρόσωμα άλογα του Αρχαγγέλου Ρόδου: διαθεματική προσέγγιση με αφετηρία το έργο "Περί Ιππικής" του Ξενοφώντα, στο πλαίσιο της εκπαίδευσης για το περιβάλλον και την αειφορία
title_short Τα μικρόσωμα άλογα του Αρχαγγέλου Ρόδου: διαθεματική προσέγγιση με αφετηρία το έργο "Περί Ιππικής" του Ξενοφώντα, στο πλαίσιο της εκπαίδευσης για το περιβάλλον και την αειφορία
title_sort τα μικρόσωμα άλογα του αρχαγγέλου ρόδου διαθεματική προσέγγιση με αφετηρία το έργο περί ιππικής του ξενοφώντα στο πλαίσιο της εκπαίδευσης για το περιβάλλον και την αειφορία
topic Περιβαλλοντική εκπαίδευση
Περί Ιππικής
Φαέθωνας
Αειφορία-αειφόρος ανάπτυξη
Διαθεματικό project
Environmental education
On Horsemanship
Faethonas
Sustainability-sustainable development
Cross-curricular project
Environmental education (URL: http://id.loc.gov/authorities/subjects/sh85044169)
Sustainable development (URL: http://id.loc.gov/authorities/subjects/sh92005743)
Rhodes (Greece : Island) (URL: http://id.loc.gov/authorities/subjects/sh85113742)
url http://hdl.handle.net/11610/19175
work_keys_str_mv AT themelēgeōrgia tamikrosōmaalogatouarchangelourodoudiathematikēprosengisēmeaphetēriatoergoperiippikēstouxenophōntastoplaisiotēsekpaideusēsgiatoperiballonkaitēnaeiphoria