Κτίζοντας το σανατορικό τόπο: το παράδειγμα της Αγιάσου - Σιδηροπούλου, Κωνσταντίνα - Ανέστης (2015)
Το κείμενο προσπαθεί να προσεγγίσει την λειτουργία των σανατορικών τόπων και παραδειγματικά παρουσιάζει το σανατορικό τόπο της Αγιάσου στο νησί της Λέσβου. Ως ένας «τόπος» της πραγματικότητας και το κείμενο, ενώ από την αρχή του διευκρινίζονται οι τρόποι με τους οποίους γίνονται αντιληπτοί οι όροι τους οποίους μετέρχεται, ξεδιπλώνει τα αναγνωρίσιμα μέρη των αναφερόμενων τόπων και τους λόγους συγκρότησής αυτών. Ως νήμα της αφήγησής χρησιμοποιείται το κτίσμα, μορφολογικά όπως και η διάρθρωση των (αναγκαίων) χώρων σύμφωνα με το μοντέρνο κίνημα, και η σημασία αυτού στην (συμβολική) κατασκευή του αναφερόμενου τόπου. Το μοντέρνο κίνημα μοιάζει να ποιεί την δομή των σανατορικών λόγων, όπως και αντίστροφα, καθώς εμφανίζεται (/και διαδίδεται) στην πλειοψηφία των παραδειγμάτων σε κάθε σημείο του δυτικού πολιτισμού. Η καθαρότητα, η απλότητα και η κανονικότητα της μηχανιστικής λογικής της (υλικής) κατασκευής, οι βασικές αρχές του μοντέρνου κινήματος, λοιπόν, μοιάζουν να αναπαριστούν και να αναπαράγουν τις δομούσες αρχές και την ηθική των σανατορίων. Η επιλογή του παραδείγματος πραγματοποιήθηκε λόγω της κρίσιμης γεωγραφικής του θέσης και λόγω των εξαιρετικά ενδιαφερόντων μετασχηματισμών του (σανατόριο – ίδρυμα κοινωνικής πρόνοιας ανίατων ασθενειών – κέντρο φιλοξενίας ανήλικων μεταναστών). Αποτελεί κατεξοχήν μεθοριακό τόπο καθώς βρίσκεται στο ανατολικό άκρο της χώρας, στα σύνορα με την Τουρκία, και στο νοτιοανατολικό άκρο της ευρωπαϊκής ένωσης, ιδιότητα η οποία μοιάζει να πολλαπλασιάζεται με την λειτουργία του ασύλου στη μέση του πυκνοφυτεμένου δάσους της Αγιάσου. Στην πρώτη περίοδο, όπου το κτίριο λειτούργησε ως σανατόριο, το πανοπτικό βλέμμα της ιατρικής εξετάζει αναλυτικά την (θεόσταλτη) δοκιμασία του σώματος. Ενώ την δεύτερη περίοδο, το ίδρυμα περικλείεται στον εαυτό του και φέρει το στίγμα των μερών του, και όταν από τα πολλαπλά ρήγματα των επάλληλων οχυρώσεων αναδύεται η πραγματική του εικόνα επινοούνται νέοι τρόποι της πλασματικής του απεικόνισης. Ειδικότερα, οι απάνθρωπες συνθήκες οι οποίες επικρατούσαν στο άσυλο απασχόλησαν την κοινή γνώμη, αλλά δυστυχώς πέρασαν τριάντα χρόνια έως ότου έλθει η στιγμή της εξυγίανσης του ιδρύματος. Η σύγχρονή του χρήση, ως κέντρο φιλοξενίας ανήλικων και ασυνόδευτων προσφύγων, είναι η συγκυρία η οποία θα αναποδογυρίσει τις πρότερες δομικές στρώσεις του και θα επιτρέψει το ανακάτωμα του πυκνοφυτεμένου δάσους και του κτίσματος από οπλισμένο σκυρόδεμα.