Το φύλο ως παράγοντας διαμόρφωσης αντιλήψεων και στάσεων των μαθητών/τριών για τα μαθήματα του σχεδιασμού & τεχνολογίας και της οικιακής οικονομίας σε δημοτικά σχολεία της Κύπρου - Ιωάννου, Ιωάννης - Νεόφυτος (2015)
Η παρούσα εργασία αποτελεί μια προσπάθεια διερεύνησης των στάσεων των μαθητών/τριών των δημοτικών σχολείων της Κύπρου απέναντι στα μαθήματα της Οικιακής Οικονομίας και του Σχεδιασμού και Τεχνολογίας. Πιο συγκεκριμένα, επιχειρήθηκε μια έμφυλη διερεύνηση των στάσεων στα συγκεκριμένα μαθήματα σε σχέση με τις απόψεις και στάσεις των μαθητών και μαθητριών απέναντι στην ισότητα των ρόλων των δύο φύλων. Η επιλογή των συγκεκριμένων μαθημάτων έγινε καθώς είναι ελάχιστες οι σχετικές έρευνες σε διεθνές επίπεδο και σχεδόν ανύπαρκτες στην ελληνική βιβλιογραφία. Αντίθετά πολλές είναι οι έρευνες που διερευνούν διαφορές ανάμεσα στα δύο φύλα σε «κλασσικά» μαθήματα όπως η Γλώσσα και τα Μαθηματικά. Έτσι, η παρούσα έρευνα επιχειρεί να εντοπίσει ποια είναι η συμβολή των δύο αυτών μαθημάτων που είναι θεωρητικά φορτισμένα με στερεότυπα φύλων. Στην παρούσα εργασία γίνεται επίσης προσπάθεια σύνδεσης των συγκεκριμένων μαθημάτων με την ιστορική εξέλιξη της πρωτοβάθμια εκπαίδευσης της Κύπρου τόσο σε επίπεδων μαθητών/τριών όσο και σε επίπεδων δασκάλων. Μέσα από μια ιστορική αναδρομή φαίνεται ότι η εισαγωγή των δύο μαθημάτων στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση και η υποχρεωτική παρακολούθηση τους και από τα δύο φύλα αποτελεί ένα βήμα στην προσπάθεια άρσης των διακρίσεων φύλου στην εκπαίδευση και κατ’ επέκταση μια προσπάθεια προς την κατεύθυνση χειραφέτησης της γυναίκας αλλά και της από κοινού άσκησης της κοινωνικής μητρότητας και από τους δύο γονείς. Για τη διερεύνηση των στάσεων των μαθητών/τριών χρησιμοποιήθηκε ένα ερωτηματολόγιο με τρεις κλίμακες, δύο για τα μαθήματα και ένα για την ισότητα των ρόλων των φύλων και ένα δελτίο με τα δημογραφικά τους στοιχεία. Για την αξιοπιστία και εγκυρότητα του ερωτηματολογίου προηγήθηκε μια πιλοτική έρευνα. Η επιλογή του δείγματος της κύριας έρευνας έγινε με την μέθοδο της ευκαιριακής δειγματοληψίας-χιονοστιβάδας. Επιλέχθηκαν σχολεία σε αστικές και μη αστικές περιοχές της Λεμεσού και Πάφου και έλαβαν μέρος μαθητές και μαθήτριες των Ε’ και Στ’ τάξεων. Η ανάλυση των δεδομένων έγινε με το λογισμικό πακέτο στατιστικής ανάλυσης δεδομένων για κοινωνικές επιστήμες SPSS. Η ανάλυση των δεδομένων κατέδειξε ότι οι μαθητές/τριες έχουν γενικά θετικές στάσεις απέναντι στα δύο μαθήματα. Θετικότερες είναι ωστόσο οι στάσεις των κοριτσιών από τα αγόρια στα δύο μαθήματα αλλά και στην ισότητα των ρόλων των φύλων όπου η διαφορά είναι ακόμα μεγαλύτερη. Εκτός από το φύλο, σημαντικοί παράγοντες φαίνεται να είναι το μορφωτικό επίπεδο των γονιών, το αν η μητέρα εργάζεται ή ασχολείται αποκλειστικά με τα οικιακά καθώς και ο τόπος διαμονής. Πιο συγκεκριμένα, θετικότερες στάσεις φαίνεται να παρουσιάζουν τα παιδιά των οποίων ο ένας τουλάχιστον γονιός έλαβε τριτοβάθμια εκπαίδευση ή/και των οποίων οι δυο γονείς εργάζονται ή/και κατοικούν σε μη αστικές περιοχές.