Παράγοντες ανάσχεσης της περιφερειακής συνεργασίας στη Μαύρη Θάλασσα κατά τη μεταψυχροπολεμική περίοδο
Η ευρύτερη περιοχή της Μαύρης Θάλασσας αποτελεί μία περιφέρεια αυξημένης στρατηγικής σημασίας και έχει συχνά βρεθεί στο επίκεντρο του παγκόσμιου ενδιαφέροντος. Στην μεταψυχροπολεμική περίοδο εμφανίστηκαν πολλές μορφές περιφερειακής συνεργασίας στην εν λόγω περιοχή. Στην εργασία επιχειρείται αρχικά...
Αποθηκεύτηκε σε:
| Περίληψη: | Η ευρύτερη περιοχή της Μαύρης Θάλασσας αποτελεί μία περιφέρεια αυξημένης στρατηγικής σημασίας και έχει συχνά βρεθεί στο επίκεντρο του παγκόσμιου ενδιαφέροντος. Στην μεταψυχροπολεμική περίοδο εμφανίστηκαν πολλές μορφές περιφερειακής συνεργασίας στην εν λόγω περιοχή. Στην εργασία επιχειρείται αρχικά μια θεωρητική προσέγγιση της έννοιας της περιφερειακής συνεργασίας και στη συνέχεια παρατίθενται ενδεικτικά και συνοπτικά οι μορφές περιφερειακής συνεργασίας που έχουν εκδηλωθεί στη Μαύρη Θάλασσα και τους λόγους εμφάνισης τους μεταψυχροπολεμικά.Καταγράφονται και αναλύονται οι σημαντικότεροι παράγοντες ανάσχεσης της περιφερειακής συνεργασίας στη Μαύρη Θάλασσα από το 1991 και μετά. Ο πιο ανασταλτικός στην ευόδωση δράσεων περιφερειακής συνεργασίας είναι το δίλημμα ασφαλείας που εκδηλώνεται στην περιοχή λόγω των εκκρεμών ή «παγωμένων» διενέξεων. Καθοριστικής σημασίας είναι και οι τεταμένες διμερείς σχέσεις, με χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτό των Ρώσο-Ουκρανικών σχέσεων. Η ανομοιογένεια των οικονομικών μεγεθών των κρατών, οι εσωτερικές οικονομικές ανισότητες, το χαμηλό ενδοπεριφερειακό εμπόριο και ο διαφορετικός ρυθμός μετάβασης από το κρατικοκεντρικά σχεδιασμένο μοντέλο οικονομίας στην ελεύθερη οικονομία αποτελούν εμπόδια που περιορίζουν τις δυνατότητες σχεδιασμού κοινών στρατηγικών στο τομέα της οικονομικής ολοκλήρωσης και της περιφερειακής συνεργασίας γενικότερα. Στα κράτη της περιοχής επικρατεί έλλειμμα δημοκρατίας, εσωτερική πολιτική αστάθεια και αποσάθρωση των δομών τους και αποτελούν ταυτόχρονα αδύναμους δρώντες για τη περιφερειακή συνεργασία που διακρίνονται από απουσία πολιτικής δέσμευσης στις πολυμερείς διαδικασίες.Η ενέργεια είναι ένα ζήτημα που προκαλεί πλήθος αντιπαραθέσεων και διαφορών. Εφαρμόζονται ανταγωνιστικές πολιτικές των κρατών παραγωγής, διαμετακόμισης και κατανάλωσης της ενέργειας καθώς και του σχεδιασμού εναλλακτικών διαδρομών και αγωγών. Τέλος μερίδιο ευθύνης στην αναποτελεσματικότητα εφαρμογής δράσεων περιφερειακής συνεργασίας έχει και η Ε.Ε. Δεν κατόρθωσε να παρουσιάσει μία συνεκτική πολιτική στη περιοχή της Μαύρης Θάλασσας ενώ δίνει προτεραιότητα στη διμερή διάσταση (Ανατολική Εταιρική Σχέση) παρά στην πολυμερή (Συνέργεια του Εύξεινου Πόντου).Η δυναμική για περαιτέρω περιφερειακή συνεργασία στη Μαύρη Θάλασσα είναι αδιαμφισβήτητη ωστόσο η διαδικασία της περιφερειοποίησης στην περιοχή δεν έχει οδηγήσει στη δημιουργία βιώσιμης περιφερειακής σταθερότητας, ασφάλειας και ευημερίας ακόμη, δεδομένου ότι η περιοχή αντιμετωπίζει τις προκλήσεις και τα εμπόδια που απορρέουν από περιφερειακούς και έξω-περιφερειακούς δρώντες |
|---|