Η συμβολή της τηλεπισκόπησης στην εκτίμηση και στις μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων : η περίπτωση των μεταλλευτικών δραστηριοτήτων για την εξόρυξη χρυσού στο δήμο Αριστοτέλη, Ν. Χαλκιδικής - Σταθά, Μαρία - Ηλίας (2015)
Η Εκτίμηση και οι Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) είναι θεσμικά εργαλεία περιβαλλοντικής πολιτικής με προληπτικό χαρακτήρα που αποσκοπούν στην προστασία του περιβάλλοντος από τις επιπτώσεις ποικίλων οικονομικών δραστηριοτήτων και αναπτυξιακών έργων. Σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, η εκπόνηση Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) είναι υποχρεωτική για την υλοποίηση μιας σειράς έργων και δραστηριοτήτων. Η ΜΠΕ περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την αναλυτική περιγραφή της υφιστάμενης κατάστασης του περιβάλλοντος της περιοχής του έργου ή της δραστηριότητας, τη διερεύνηση των πιθανών επιπτώσεων του έργου ή της δραστηριότητας σε όλες τις συνιστώσες του φυσικού και του ανθρωπογενούς περιβάλλοντος και. τον ορισμό των κατάλληλων διορθωτικών μέτρων που πρέπει να παρθούν για την αντιμετώπιση των αρνητικών επιπτώσεων του έργου ή της δραστηριότητας.Η περιγραφή της υφιστάμενης κατάστασης είναι σημαντικό κομμάτι κατά την εκπόνηση μιας ΜΠΕ. Συνήθως η υφιστάμενη κατάσταση είναι δύσκολο να περιγραφεί για πολλούς λόγους. Έτσι συχνά δεν είναι τόσο λεπτομερής όσο απαιτείται ενώ άλλες φορές δεν είναι επικαιροποιημένη. Ένα βασικό πρόβλημα είναι η δυσκολία πρόσβασης σε ενημερωμένα γεωχωρικά δεδομένα κατάλληλης κλίμακας και ακρίβειας. Ακόμα, το μεγάλο κόστος απόκτησης δεδομένων και το μικρό χρονικό διάστημα που διαθέτουν οι μελετητές για την εκπόνηση της ΜΠΕ δημιουργούν αντικειμενικές δυσκολίες στην περιγραφή της υφιστάμενης κατάστασης. Η Τηλεπισκόπηση ως επιστήμη και εργαλείο απόκτησης πληροφορίας σχετικής με ένα αντικείμενο, μια περιοχή ή ένα φαινόμενο, μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να αποκτηθούν πρόσθετες πληροφορίες για την πληρέστερη περιγραφή της υφιστάμενης κατάστασης μιας περιοχής. Στην παρούσα εργασία διερευνούνται οι δυνατότητες της Τηλεπισκόπησης στην περιγραφή του περιβάλλοντος της περιοχής ενός έργου στα πλαίσια εκπόνησης μιας ΜΠΕ. Συγκεκριμένα μελετάται η περίπτωση των μεταλλευτικών δραστηριοτήτων για την εξόρυξη χρυσού στο Δήμο Αριστοτέλη, Ν. Χαλκιδικής. Αρχικά παρουσιάζονται οι επιπτώσεις των μεταλλευτικών δραστηριοτήτων στο φυσικό & στο ανθρωπογενές περιβάλλον, η διαδικασία εκτίμησης και οι Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και οι εφαρμογές της Τηλεπισκόπησης στην περιγραφή των συνιστωσών του περιβάλλοντος. Ακολουθεί η περιγραφή της περιοχή μελέτης. Επειδή η σημαντικότερη χρήση της Τηλεπισκόπησης είναι στην χαρτογράφηση και περιγραφή της κάλυψης της γης, η παρούσα εφαρμογή εστίασε στην περιγραφή της κάλυψης γης με τη χρήση Τηλεπισκόπησης στην περιοχή κατασκευής του έργου μεταλλείων χρυσού στο Δ. Αριστοτέλη.Για το λόγο αυτό χαρτογραφήθηκε η κάλυψη γης στην περιοχή μελέτης με χρήση Τηλεπισκοπικών τεχνικών ώστε να βελτιωθεί η ακρίβεια του τελικού χάρτη. Για τη δημιουργία του χρησιμοποιήθηκαν τρεις διαφορετικές χαρτογραφήσεις που αφορούσαν την εξέταση της φαινολογίας της βλάστησης σε διαφορετικές εποχές μέσα στο έτος, τη χρήση πολυχρονικών δεδομένων Landsat TM για τα έτη 2000, 2007 και 2010 και τέλος τη χρήση ακόμα ενός διαφορετικού δορυφορικού αισθητήρα, του ΕΟ-1. Το αποτέλεσμα αυτής της διαδικασίας ήταν ένας χάρτης κάλυψης γης του οποίου η ακρίβεια ανήλθε σε 94,67 %. Με τη δημιουργία αυτού του χάρτη επαληθεύτηκε η επιπρόσθετη αξία που παρέχει η Τηλεπισκόπηση στις ΜΠΕ με τη δυνατότητα απόκτησης πληροφορίας για δύσβατες περιοχές και μεγάλες εκτάσεις, σε μικρό χρονικό διάστημα και με χαμηλό κόστος. Επιπλέον, η χρήση Τηλεπισκόπησης παρέχει τη δυνατότητα δημιουργίας ενημερωμένων χαρτών, σε επεξεργάσιμη μορφή και στην κλίμακα που απαιτεί η ΜΠΕ ενός έργου ή δραστηριότητας.