Μελέτη της επίδρασης απόκρισης όξινης ανθεκτικότητας σε επακόλουθη ανθεκτικότητα στη χημική απολύμανση κυττάρων Listeria monocytogenes : - Θανέλλας, Ταξιάρχης; Παλαιολογούδιας, Νικόλαος-Σπύρος (2017)
Η Listeria monocytogenes είναι ένα παθογόνο θετικό κατά Gram βακτήριο το οποίο απαντάται σε πολλά σημεία του περιβάλλοντος και μπορεί να καταστεί άκρως επικίνδυνο για την ανθρώπινη ζωή προκαλώντας διάφορες μορφές ασθένειας, όπως είναι η τροφιμογενής λιστερίωση. Η μείωση της τιμής pH των τροφίμων επιδιώκεται συχνά για την αναστολή της ανεπιθύμητης μικροβιακής αύξησης (π.χ. μέσω προσθήκης οργανικών οξέων ως συντηρητικών). Οι μικροοργανισμοί παρουσιάζουν όμως την ικανότητα να προσαρμόζονται σε διάφορες αντίξοες συνθήκες και ακολούθως να παρουσιάζουν αυξημένη ανθεκτικότητα σε διάφορες καταπονήσεις. Σκοπός της συγκεκριμένης μελέτης ήταν η εξέταση της πιθανής επίδρασης της απόκρισης όξινης ανθεκτικότητας (acid tolerance response) κυττάρων L. monocytogenes σε επακόλουθη ανθεκτικότητα αυτών στο χημικό απολυμαντικό χλωριούχο βενζαλκόνιο. Για το σκοπό αυτό όξινα προσαρμοσμένα και μη κύτταρα του κλινικού στελέχους ScottA του μικροοργανισμού εκτέθηκαν για 6 λεπτά σε 4 διαφορετικές υπο-θανάτιες συγκεντρώσεις (12,5, 25, 50, και 100 ppm) του απολυμαντικού. Για την όξινη προσαρμογή των κυττάρων αυτά είχαν προηγουμένως καλλιεργηθεί στους 30 οC για 24 ώρες σε θρεπτικό ζωμό τρυπτόνης σόγιας που επίσης περιείχε 0,25% w/v γλυκόζη, ενώ τα μη προσαρμοσμένα κύτταρα καλλιεργήθηκαν στον ίδιο θρεπτικό ζωμό δίχως όμως αυτός να περιέχει γλυκόζη. Οι τιμές pH των δύο θρεπτικών ζωμών ακολούθως της 24ωρης επώασης ήταν 4,68 και 7,14 αντίστοιχα. Ακολούθως των εξάλεπτων απολυμάνσεων, τα επιζώντα κύτταρα προσδιορίστηκαν μέσω της απαρίθμησης των αποικιών που αυτά σχημάτισαν σε στερεό θρεπτικό υλικό τρυπτόνης σόγιας. Στη συνέχεια υπολογίστηκαν οι τιμές των λογαριθμικών μειώσεων για κάθε μεταχείριση, αφαιρώντας το δεκαδικό λογάριθμο του πληθυσμού των επιζώντων κυττάρων ακολούθως της μεταχείρισης από τον δεκαδικό λογάριθμό του πληθυσμού των επιζώντων κυττάρων του αρνητικού μάρτυρα (μεταχείριση με νερό στη θέση του απολυμαντικού). Τα αποτελέσματα φανέρωσαν πως τα όξινα προσαρμοσμένα κύτταρα παρουσίασαν μικρότερες τιμές λογαριθμικών μειώσεων, σε σχέση με τα μη όξινα προσαρμοσμένα, υποδεικνύοντας έτσι την αυξημένη τους ανθεκτικότητα. Συγκεκριμένα οι τιμές των λογαριθμικών μειώσεων που παρατηρήθηκαν μετά από 6λεπτη έκθεση σε 25 ppm απολυμαντικού ήταν 2,64 και 4,40 logCFU/ml για τα όξινα και μη προσαρμοσμένα κύτταρα, αντίστοιχα. Στις μεγαλύτερες συγκεντρώσεις παρουσιάστηκε πλήρης θανάτωση των κυττάρων και στις δύο περιπτώσεις. Τα αποτελέσματα αυτά τονίζουν τον πιθανό κίνδυνο που τίθεται όταν όξινα προσαρμοσμένα κύτταρα του μικροοργανισμού εκτίθενται σε ανεπαρκή απολύμανση σε χώρους παραγωγής και επεξεργασίας τροφίμων. Η αυξημένη τους ανθεκτικότητα θα πρέπει να λαμβάνεται λοιπόν υπόψη για τη μείωση του κινδύνου πρόκλησης τροφιμογενών νοσημάτων και την προστασία της δημόσιας υγείας.